Rug aan rug op de kleine Varkensmarkt

Wouter Bos en Maxime Verhagen mijden elkaar. Maar toevallig voeren ze in Amersfoort tegelijk campagne. Op de Varkensmarkt kunnen ze gelijk een deal sluiten.

„Zo Wouter, jij ook hier?” Foto Roel Rozenburg Amersfoort:22.2.6 Gemeenteraadverkiezingen. Wouter Bos en Maxim Verhagen op de Varkensmarkt tijdens de campagne. © foto, Roel Rozenburg Rozenburg, Roel

Maxime Verhagen, fractievoorzitter van het CDA, stapt met lange passen de Varkensmarkt over. Zijn woordvoerder, een CDA-paraplu boven zijn hoofd, volgt. De Amersfoortse wethouder Mirjam van 't Veld ook. Verhagen wurmt zich door een groep mensen die zich rondom PvdA-leider Wouter Bos verzameld heeft. Verhagen: 'Zo Wouter, jij ook hier?' Bos: 'Mag ik je een roos aanbieden, Maxime?' Verhagen: 'Dan geef ik je een CDA-foldertje.' Bos: 'Wanneer gaat het CDA eens op een zeepkist staan? Wij kijken de mensen recht in de ogen.'

Ze mijden elkaar de laatste maanden. Debatten tussen de fractievoorzitters van PvdA en CDA zijn sinds de algemene politieke beschouwingen van september vorig jaar maar zelden voorgekomen. Pas op zondag 5 maart gaan ze, op televisie, officieel met elkaar in debat.

Maar laten Maxime Verhagen en Wouter Bos nu allebei op woensdag 22 februari om 13:00 uur een campagnebijeenkomst op de kleine Varkensmarkt in Amersfoort gepland hebben. Dan ontstaat het debat, omringd door toevallige voorbijgangers, vanzelf. Bos had op de markt een zeepkist laten neerzetten om de Amersfoorters toe te spreken. Hij had lijsttrekker Ismail Parmaksiz vooraf gevraagd 'wat er speelt in Amersfoort'. Wonen, had hij gezegd. En dus hield Bos een toespraakje over betaalbare huurwoningen, een betere spreiding tussen goedkope en dure woningen, en het huurbeleid van minister Dekker (VVD). 'Dat is niet in het belang van de Amersfoorters.'

Maxime Verhagen had een halfuurtje 'gesprekken met winkelend publiek' in zijn campagnetour gepland. De campagneteams waren niet van elkaars plannen op de hoogte.

Het winkelend publiek moet maar even wachten. Eerst wil Verhagen iets van Bos weten. Of hij zijn plan steunt voor de verhoging van de kinderbijslag met 10 procent. Eerder die dag, tijdens het dagelijkse CDA-persgesprek, had Verhagen dit plan gelanceerd. Bos vindt het een goed idee.

Verhagen: 'Dan kunnen we hier zaken doen.'

Bos: 'Maar dan moeten jullie een hogere compensatie voor de te hoog uitgevallen energierekening steunen.'

Verhagen lacht. 'Een mooie deal, toch?'

Bos: 'Het CDA heeft daar hele stoere dingen over geroepen. Het kabinet heeft er ruzie over gemaakt, maar de daad is niet bij het woord gevoegd.'

Verhagen: 'We hebben in december gezegd dat als de koopkracht achteruit gaat door een te hoge energierekening, die gecompenseerd moet worden. Dat is ook gebeurd.'

Bos probeert het publiek op zijn hand te krijgen. 'Nee, Maxime, néé!' Sommige mensen roepen mee.

Het geïmproviseerde fractievoorzittersdebat komt op het openbaar vervoer. PvdA-lijsttrekker Ismail Parmaksiz, die met zijn hele team ook op de markt staat, heeft vlak daarvoor gepleit voor gratis openbaar vervoer in Amersfoort. Prima idee, vindt Bos.

Verhagen: 'Het gaat onder dit kabinet toch al veel beter met het openbaar vervoer?'

Bos: 'Ja, de bussen rijden wel rond. Maar je kunt er beter voor zorgen dat er mensen in zitten.'

Nu krijgt Verhagen het publiek mee. 'Wie betaalt de rekening', roept een man. 'Op de pof', roept een ander.

Als het debat is afgelopen, gaan Verhagen en Bos echt met het winkelend publiek praten, rug aan rug. Wonen blijkt helemaal niet zo te spelen. Vrijwel alle vragen gaan over allochtonen en Europa. Waarom Turkije geen lid mag worden van de Europese Unie, wil een Amersfoortse Koerd weten. Verhagen: 'Zolang mannen en vrouwen niet gelijkwaardig behandeld worden, is Turkije er nog niet klaar voor.' De roos van Bos heeft Verhagen dan al weggegeven, omdat 'de blaadjes zo snel afsterven'.

Bos geeft bijna een primeur. Een man weet nog niet of hij PvdA gaat stemmen. Het is volgens hem gevaarlijk, omdat ze misschien wel weer met de VVD gaan regeren. 'Ach meneer', zegt Bos, 'met de VVD is het verschil wel érg groot om mee te regeren. Volgens mij willen ze ons ook niet.' De man lijkt gerustgesteld. Maar, zegt Bos dan, 'het verschil met het CDA is ook erg groot. En met GroenLinks en de SP ook.'