Polis gekozen, dankzij kinderen of vakbond

Nu mensen nog maar een week de tijd hebben om hun oude zorgverzekering op te zeggen, blijkt in het Rotterdamse verzorgingstehuis Humanitas Gré van der Wolf (67) een van de weinigen die dat heeft gedaan. Het scheelt haar 42 euro in de maand, berekende haar schoondochter. Suus van Leeuwen (83) vond geen andere verzekeraar die haar orthopedische zolen vergoedt, twee keer in het jaar. Gerard van Beek (85) vindt iedere verzekeraar even onbetrouwbaar. Volgens Johan Koole (89) zou geen andere verzekeringsmaatschappij zo goed voor hem kunnen zorgen als de zijne al jaren doet. De bruistabletten waar hij ieder kwartaal 49,30 euro voor betaalde, kreeg hij laatst met terugwerkende kracht vergoed. Hij is niet op zoek gegaan naar een andere verzekeraar.

In verzorgingstehuis Humanitas is mevrouw Van der Wolf (links) een van de weinigen die van zorgverzekeraar veranderde. Rechts mevrouw Van Leeuwen. Foto Merlin Daleman Oudere vullen een zorgtoeslag formulier in. Humanitas Acropolis. Rotterdam. 22-09-05 © Foto Merlin Daleman Zorgverzekering Daleman, Merlin

Sinds de zorgverzekeraars half december hun premies bekendmaakten is ruim een kwart van alle Nederlanders naar een andere verzekeraar overgestapt. Volgens minister Hoogervorst (Volksgezondheid, VVD) zijn deze mensen prijsbewust en zetten zij de verzekeraars onder druk om de beste prestaties te leveren. Maar hoe vergaat het de vele senioren? Kunnen of willen zij wel kiezen?

In september vorig jaar lieten vier bewoners van verzorgingstehuis Humanitas zien wat het invullen van een zorgtoeslagformulier behelst. Alle vier hebben ze hulp gekregen om hun verzekeringspapieren in orde te krijgen. Mevrouw van der Wolf kreeg hulp van haar schoondochter die een hoge functie heeft bij de Nederlandse Spoorwegen. Meneer Van Beek kon steunen op zijn kleinzoon die 'in de verzekeringen zit'. Mevrouw Van Leeuwen kreeg goede hulp van de vakbond, waar haar man jaren lid van was. Zelfs de meest laconieke van de vier, meneer Koole, zegt: 'Ik heb natuurlijk ook mijn kinderen nodig.' Alle vier zeggen ze dat ze dit allemaal zelf nooit hadden kunnen doen.

Sommige bewoners van verzorgingshuis Humanitas hebben een hardnekkige bureaucratie moeten trotseren. Toen Gré van der Wolf een brief kreeg van de Belastingdienst snapte ze niet goed wat daar in stond. Zij en haar man zouden samen 26 euro aan zorgtoeslag krijgen. Het zou de 115 euro die ze vanaf dit jaar maandelijks extra betalen voor hun zorgverzekering moeten compenseren. Dat viel tegen. De Belastingdienst schreef haar ook dat ze geen huursubsidie meer zou ontvangen.

Ze belde de Belastingdienst, in de eerste week van januari. Ze moest geduld hebben voor ze iemand te spreken kreeg en pas de derde persoon kon haar helpen. 'Je wordt van Pietje naar Marietje gestuurd. En wat zeiden ze? We verdienden te veel. Bleek dat ze ons inkomen dubbel hadden genomen.' Nog heeft ze niets ontvangen. Het is haar eer te na om financiële hulp van haar familie te vragen. 'De belastingdienst zei me dat ik maar naar de sociale dienst moest gaan voor geld. Nou, daar pieker ik niet over. Zeker weer m'n hele hebben en houwen op tafel leggen, terwijl de fiscus een fout heeft gemaakt. Afschuwelijk vind ik het. Ik doe nu gewoon heel zuinig aan. Ik heb meteen een advocate ingeschakeld. Zij helpt me goed, zonder dat ik ervoor hoef te betalen.'

De helft van de aanwezige bewoners denkt er op vooruit te zijn gegaan. Ze vinden alle veranderingen wel erg verwarrend. De bewoners hebben het idee dat ze hun grip op het leven verliezen en dat niet alleen door de ouderdom. 'Het begon met de euro', zegt mevrouw Van Leeuwen. Toen overleed haar man en bleef ze alleen achter. Nu zijn daar die nieuwe zorgverzekeringen.

En dan komen de verhalen los over wat er nog meer 'ineens' veranderde. Ineens betaalde meneer Koole 51 euro voor de huishoudelijke hulp, in plaats van 16 euro. De energierekeningen gingen eerst naar Eneco en ineens kregen ze een rekening van UPC, voor de kabel. In het begin 30 euro en toen 48 euro. Ineens moesten de bewoners zelf hun woning tegen brand en glasschade verzekeren en de telefoonrekening zelf betalen. 'Wat moet je er aan doen', zegt mevrouw Van der Wolf. ,,Ik kan het allemaal niet meer vatten.'

De meesten zijn niet somber. Alleen meneer Van Beek is echt boos. 'Ze pakken je toch. Dat is met alles zo. Ze weten dat je het toch niet allemaal kan begrijpen.' ' Meneer Koole, die op zijn dertiende van school ging, 'nooit heeft doorgeleerd' en als gemeenteambtenaar het water in de singels moest schoonhouden, zegt dan opeens verhit: 'Er is geen armoede in Nederland. Dit is het mooiste land dat er bestaat. We moeten niet zo vitten op de maatschappij.'