Bot weet niet of CIA verdachten vervoerde

De Nederlandse regering heeft geen concrete aanwijzingen dat de Amerikaanse inlichtingendienst CIA gedetineerde terrorismeverdachten onrechtmatig heeft overgebracht via Nederlands grondgebied. Dat schrijft minister Bot (Buitenlandse Zaken, CDA) in een brief aan de Tweede Kamer.

De minister schrijft verder dat Nederland geen gegevens bijhoudt van de lading van vliegtuigen die hier landen, 'en dat verder historisch onderzoek [...] naar de lading en passagierslijsten derhalve niet goed mogelijk is'.

Bot reageert op Kamervragen en op een artikel in NRC Handelsblad van 15 februari. Hieruit bleek, op basis van gegevens van het ministerie van Verkeer en Waterstaat, dat een groot deel van de vliegtuigen waarvan vermoed wordt dat ze zijn gelieerd aan de CIA, de afgelopen jaren in Nederland is geweest. Volgens de Amerikaanse mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch kunnen deze toestellen terreurverdachten hebben vervoerd.

Volgens Bot zou de Koninklijke Marechaussee in actie komen wanneer bij inspectie wederrechtelijke vrijheidsberoving zou worden geconstateerd. De marechaussee mag vliegtuigen inspecteren die in Nederland aan de grond staan bij een vermoeden van een strafbaar feit. Ook een strafrechtelijk onderzoek is dan mogelijk.

Volgens het standpunt van de Nederlandse regering is de wijze waarop de Amerikaanse regering omgaat met bijvoorbeeld terrorismeverdachten die zijn opgepakt in Irak en Afghanistan en worden gedetineerd in bijvoorbeeld Guantánamo Bay onrechtmatig, omdat de behandeling in strijd is met het humanitair oorlogsrecht, neergelegd in de conventies van Genève.

Volgens Bot bestaat er echter 'geen duidelijke correlatie tussen vermeende transporten van gedetineerden en concrete data van vluchten van toestellen die in Nederland waren'. Nederland zal contact zoeken met andere landen om te zien of er een 'gemeenschappelijke aanpak' mogelijk is bij het uitvoeren van controles bij chartertoestellen zoals die bij de vermeende CIA-vluchten in het geding zijn, aldus Bot.

www.nrc.nl: brief Bot