'Driekoningenavond' in grimmige kantoortuin

Een robothondje steelt de show in Driekoningenavond van de Theatercompagnie. Hij bedelt om liefde, en wekt het medelijden van de zaal omdat iedereen hem negeert. Kun je medelijden hebben met een machine? Dit toneelstuk gaat over projectie: de mens heeft moeite met de wederkerige liefde, met het feit dat de ander óók een stem moet hebben in die liefde. Liever verkiest hij de onbeantwoorde liefde, of de overzichtelijke liefde voor een dier of een machine. Niet voor niets noemt Houellebecq de hond de perfecte liefdesmachine.

De bewerking die regisseur Theu Boermans heeft gemaakt van Shakespeares komedie Driekoningenavond is half geslaagd. Boermans zocht de grimmige kanten van dit luchtige sprookje, over een meisje dat aanspoelt op een eiland, zich uitgeeft voor een jongen, en terecht komt in een draaikolk van onbeantwoorde liefdes. Deze Driekoningenavond benadrukt de eenzaamheid, de vluchtigheid, en de marktwerking in de liefde.

Boermans plaatst de handelingen in een kantoortuin die verdeeld is door glazen schotten en omsloten door een vuilgeel roesjesgordijn. De ongelukkige liefdes hebben in deze versie steeds een zakelijke component: fusies, vijandige overnames. Boermans heeft er wat scènes bijgeschreven waarin een koor van wanhopige singles, medewerkers van een financiële firma, de ontluisterende moderne visie op de liefde laten horen: liefde als drug, liefde als chemische geurentransactie. Deze maatschappijkritische context is slordig uitgedacht, lelijk en plat.

Het mislukte regie-concept wordt deels gecompenseerd door de fantastische spelersploeg en de voorbeeldige spelregie met tegendraadse rolopvattingen. Jappe Claes maakt van de vernederde ijdeltuit Malvolio een grootse tragische held, Paul de Leeuw speelt een opmerkelijk boosaardige en ongrappige zuipschuit Oom Top. Anneke Blok is een wrede, verbitterde huishoudster Maria, Frank Lammers is een stevige, in liefdesverdriet zwelgende Orsiono die met één schampere kreet het hele ingewikkelde plot onderuit kan halen.

Boven allen uit torent Carice van Houten, in de rol van Viola/ Cesario. Als zij opkomt, gaat alles glimmen. In deze briljante metamorfosekunstenaar blijkt ook een schutterig, bloedmooi jongetje te schuilen. Ze komt zelfs weg met een op zich nogal plat effect; ze speelt met een aangezet noordelijk accent.

Er is ook een echte hond op het toneel. Het robothondje wil met hem spelen, maar de hond negeert hem. Hij laat zich niet belazeren: robothondjes hebben geen geur.

Voorstelling: Driekoningenavond door de Theatercompagnie. Gezien: 19/2 Koninklijke Schouwburg, Den Haag. Tournee t/m 15/4. Inl. (020) 5205310 of www.theatercompagnie.nl.