Paraplu's per koeriersdienst

Het Getty Museum en de Getty Trust in Los Angeles worden geplaagd door een aanhoudende reeks schandalen. Vorige week stapte ook Trust-president Barry Munitz op.

Het Getty Museum en de Getty Trust in Los Angeles zijn bezig met een grote schoonmaak. Eind vorig jaar moest Marion True, conservator van de oudheidkundige collectie, ontslag nemen. Drie weken geleden trok Barbara Fleischmann zich plotseling terug uit de Raad van Bestuur van de Trust. En vorige week maakte Barry Munitz, president van de Getty Trust, bekend dat ook hij opstapt.

Het museum en de overkoepelende Trust, die een vermogen van enkele miljarden beheert, zijn al lange tijd onderwerp van discussie en juridisch onderzoek. Een jaar geleden berichtte de Los Angeles Times dat Munitz geld van het Getty voor eigen gebruik uitgaf. Hij schafte op kosten van de zaak een Porsche Cayenne aan, vloog voor zakenreizen altijd business class en sliep in hotels van ruim 800 euro per nacht. Verder had hij de gewoonte om als het onderweg ergens regende per koeriersdienst paraplu's over te laten komen. Allemaal zaken die volgens de krant niet hoorden bij een non-profit organisatie.

En dan was er de al jaren slepende zaak rondom de aankoop van mogelijk illegaal opgegraven antieke kunst. Vorig jaar maakte Italië ineens ernst met de zaak door conservator Marion True officieel aan te klagen. Het Getty Museum verklaarde overtuigd te zijn van haar onschuld. Maar eind vorig jaar bleek na intern onderzoek dat True geld had geleend van een aan het museum gelieerde kunsthandelaar om een huis op een Grieks eiland te kunnen kopen. Om die lening terug te betalen had ze weer geld geleend van de verzamelaars Barbara en Lawrence Fleischman.

Die lening viel samen met het moment dat het echtpaar een deel van zijn collectie oudheden aan het Getty Museum verkocht en een ander deel schonk. Het leverde Barbara Fleischman een zetel in de Raad van Bestuur op. De Trust had er blijkbaar geen problemen mee dat de herkomst van het grootste deel van de Fleischman-collectie onbekend was - meestal een aanwijzing dat het om illegaal opgegraven spullen gaat. Tot vorig jaar, toen het Getty Museum na lang aandringen van de Italianen drie voorwerpen teruggaf en erkende dat ze illegaal waren opgegraven. Fleischman, die eerst nog had laten weten dat zij naïef was geweest en de voorwerpen in alle onschuld had gekocht, gaf uiteindelijk toe aan de druk van haar medebestuursleden en hield de eer aan zich zelf. Pikant: dit was net een paar dagen voor de feestelijke heropening van de in Romeinse stijl gebouwde Getty Villa, waar na een negenjarige renovatie de collectie oudheden, en dus ook de Fleischman-collectie, weer te zien is.

Nu is dan ook Barry Munitz opgestapt. De druppel was dat hij zijn chief-of-staff - een voormalig serveerster zonder kunstachtergrond in een door hemzelf gecreëerde functie - onlangs zonder overleg met de Raad van Bestuur bij haar vertrek een dikke premie had gegeven. In een verklaring laat Munitz weten dat hij afziet van zijn vertrekbonus van twee miljoen dollar en dat hij 250.000 dollar betaalt om 'meningsverschillen' op te lossen. Nadrukkelijk stelt hij dat dit niet als een schuldbekentenis gezien moet worden.

Waarschijnlijk is de crisis daarmee nog niet voorbij. Een door het Getty ingehuurde advocaat heeft nog maanden nodig om een intern onderzoek af te ronden, de officier van justitie van Californië onderzoekt nog de financiële zaken van de Trust en de Amerikaanse koepelorganisatie Council of Foundations heeft de Trust op straffe van royement een ultimatum gesteld om eindelijk de gevraagde papieren over uitgaven, beheer en verwerving te overhandigen. Tot slot loopt in Rome nog steeds de rechtszaak tegen Marion True en blijft Italië dertig oudheden terugvragen.

Toch ook nog goed nieuws voor het Getty: de heropende Villa, alleen op afspraak te bezichtigen, is tot en met juli volgeboekt.