Slopen en herbouwen in retrostijl

Waar winden stedelingen zich over op? In Groningen worden woningen in een pittoresk buurtje gesloopt. Renoveren zou te duur zijn.

De bewoners van het Blauwe Dorp willen niet dat hun huizen worden gesloopt. Jacqueline Pieters: 'Ik geniet elke dag weer van mijn uitzicht.' Anne van der Valk: 'Het doet dorps aan, hè.' De vrouwen maken een wandeling langs de pittoreske huizen in het hart van de Oosterparkwijk. De buurt geldt als beschermd stadsgezicht. Er staan negentien zogenoemde boerderijtjes die een monumentale status hebben en daar omheen in totaal 122 kleine randwoningen die deze status missen.

De vrouwen wijzen naar het gedetailleerde metselwerk van een fraaie baksteen. Ze bewonderen de verspringende daken en de aantrekkelijke doorkijkjes. Ziedaar de reden van de slogan die de bewoners al een jaar of zeven voeren Groot & Klein - Huur & Koop, Voor behoud - Tegen Sloop.

De huizen zijn in 1920 gebouwd als tijdelijke woningen voor de gewone man. Anne van der Valk: 'Het idee was dat ook arbeiders moesten kunnen wonen in een omgeving met licht en ruimte en groen.' Jacqueline Pieters: 'Daar zou je betere mensen van krijgen.' Misschien is dat ook wel gebeurd. Anne: 'Er zijn hier nooit sociale problemen.' Jacqueline: 'Ik woon hier negen jaar en ik heb het hier erg naar mijn zin.' Het zijn allemaal sociale huurwoningen. Anne: 'Ik vind het belangrijk dat ook mensen met weinig geld niet drie hoog achter hoeven te wonen, maar in een huisje met een tuin.'

De zogenoemde randwoningen zullen, als het aan woningcorporatie Nijestee ligt, worden gesloopt. Veel huurders zijn alvast weggetrokken. De corporatie wil er honderdtwintig grotere, beter geoutilleerde woningen voor in de plaats zetten. Zodat er variatie komt in de wijk die nu nog bestaat uit 'een monocultuur van kleine huisjes', aldus een woordvoerder van de gemeente Groningen. Veel gezinnen vinden de huizen te klein en verlaten de buurt. Met grotere huizen zullen deze voor de buurt behouden blijven. Zo kunnen ook de scholen blijven functioneren, en winkels.

Aanvankelijk was woningcorporatie Nijestee van plan de woningen te renoveren, hier en daar te vergroten en samen te voegen. Daarvan zijn in de buurt al enkele voorbeelden te zien. Maar anderhalf jaar geleden kregen de bewoners te horen dat de corporatie bij nader inzien toch koos voor nieuwbouw. Anne van der Valk: 'We hadden zes jaar lang overleg gevoerd over renovatie. Je bent iets aan het opbouwen en ineens, pleng, was alles weg.'

Directeur vastgoed Henk Raatjes van Nijestee: 'We hebben na veel interne discussie besloten niet met de renovatie door te gaan. Het zou onverantwoord duur zijn geworden. Er zouden minder huizen beschikbaar komen, en de huidige bewoners hadden ze niet kunnen betalen. Beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald.' De corporatie wil wel rekening houden met de wensen van de actievoerders. Raatjes: 'Wij gaan niet zomaar nieuwbouw plegen. Wij gaan de wijk in retrostijl weer opbouwen. Wij willen luisteren naar de bewoners. We willen niet te boek staan als botteriken die hun eigen zin doordrijven.'

Eerder deze maand sprak een commissie van de gemeenteraad van Groningen zich nog uit tegen sloop van de randwoningen. Maar eergisteren werd toch een motie van de SP met die strekking verworpen. PvdA-wethouder Willem Smink legt uit dat de gemeente weinig over de plannen te zeggen heeft, aangezien de woningen eigendom zijn van de corporatie en de plannen passen in het bestemmingsplan. Wel moeten de plannen aan welstandsnormen worden getoetst. Het is niet anders.

Wethouder Smink. 'Ik begrijp de oppositie in de buurt heel goed. Van de andere kant wonen er nog maar weinig enthousiaste huurders. We hebben ook behoefte aan grotere woningen in dit deel van de stad. En als je bedenkt dat de woningen destijds niet zijn gebouwd voor de eeuwigheid, dan moet je nu constateren dat ze het in elk geval al heel lang hebben uitgehouden.'