De metamorfose van Zjoerova

Svetlana Zjoerova (34) werd gisteren olympisch kampioene op de 500 meter. De vliegende moeder uit Sint Petersburg is bezig aan haar tweede sportjeugd.

De 34-jarige Russische Svetlana Zjoerova viert haar overwinning op de 500 meter. Foto AFP Svetlana Zhurova of Russia celebrates with her national flag after winning the women's 500m speedskating gold medal at the Winter Olympics 14 February 2006, at the Oval Lingotto, Turin. Zhurova won the competition with a combined two-run time of 1 minute, 16.57 seconds while China's Wang Manli took the silver medal and her compatriot Ren Hui captured the bronze medal. AFP PHOTO/TORSTEN SILZ AFP

Terwijl de Chinese verliezer Manli Wang naast haar spontaan in huilen uitbarstte, straalde de Russische winnares Svetlana Zjoerova met een knuffeldier op haar schoot. Ze koesterde het souvenir voor haar tweejarige zoontje Jaroslav, die het al zes weken zonder zijn moeder moet stellen. Zijn oma en tante spelen in Sint Petersburg de rol van oppas.

Zjoerova stak eerst haar rivale Wang een hart onder de riem en herhaalde daarna de woorden die ze had uitgesproken bij de WK sprint in Heerenveen. “Ik ben misschien een slechte moeder, maar ook een goede schaatsster. Ik weet zeker dat mijn zoontje trots op me is. Ik zal de schade thuis inhalen.“

In Thialf werd Zjoerova vorige maand gehuldigd als wereldkampioene sprint. In Turijn won ze gisteren olympisch goud op de 500 meter. Joey Cheek maakte maandag dezelfde dubbelslag. Bij de vrouwen was sprake van een spannende tweestrijd tussen Wang en Zjoerova. De 32-jarige Chinese was de afgelopen jaren oppermachtig geweest, vandaar haar tranen.

De 34-jarige Zjoerova is bezig aan haar tweede schaatsjeugd. Vóór de geboorte van haar kind nam ze aan drie verschillende Winterspelen deel. Nooit kwam ze in de buurt van het erepodium. Sinds ze het schaatsen combineert met het moederschap, behoort ze tot de internationale top. Haar wereldtitel was een voorbode van het olympische succes. Op de 1.000 meter behoort ze zondag ook tot de kanshebsters.

“Ik ben fysiek nog even sterk, maar mentaal minder kwetsbaar“, vertelde Zjoerova. “Het schaatsen is nog even belangrijk voor me, maar mijn gezin staat nu voorop. Misschien niet in tijd, wel in mijn hoofd“, lachte de echtgenote van de Russische tenniscoach Artei Tsjernenko.

Een andere reden voor haar sportieve metamorfose is de indoorbaan die twee jaar geleden in Moskou werd geopend. Het Russische schaatsen zit na een langdurige terugval in de lift. Zo won Dimitri Dorofejev maandag zilver op de 500 meter bij de mannen: de eerste Russische schaatsmedaille sinds 1994. De krachtpatser uit Moskou werd in januari ook tweede bij de WK sprint.

De Russische schaatsers hoeven niet meer op trainingskamp in West-Europa, ze kunnen voortaan in eigen land oefenen in een overdekte hal met een 400 meterbaan. Zjoerova, die op haar vierde begon met kunstrijden en rond haar tiende ging hardrijden, trainde als junior op een baan in Leningrad, het huidige Sint Petersburg.

Na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie raakten de Russische staatsamateurs begin jaren negentig hun privileges kwijt. Ze hadden niet veel geld voor buitenlandse reizen en belandden door gebrek aan goede én goedkope trainingsfaciliteiten in de middenmoot bij de allrounders. De sprinters konden langer teren op hun rijke schaatstraditie, maar ook zij misten de voorbije seizoenen de aansluiting met de wereldtop. Na Zweden en Finland was er weer een rijk schaatsland minder.

Volgens Svetlana Zjoerova heeft de komst van Nikolai Goeljajev als technisch directeur van de Russische schaatsbond de huidige generatie veel goed gedaan. De wereldkampioen allround (1987) en olympisch kampioen op de 1.000 (1988) heeft betere financiële voorwaarden gecreëerd. Dankzij Goeljajev krijgen Zjoerova, Dorofejev en de andere kernploegleden voortaan tweeduizend dollar zakgeld per maand. De winnares van de 500 meter hoeft daarvoor niet eens een oppas te betalen.

“Het familiegevoel is heel groot in Rusland. Mijn zus en mijn moeder doen niets liever dan mijn kind verzorgen. Ze weten nu dat alle moeite niet voor niets is geweest“, straalde Zjoerova die geen getuige was van de eerste stapjes van Jaroslav. Dat vond zij moeilijk. “Praten kan hij nu ook al. Gisteren zei hij door de telefoon: “Dimitri tweede'. Ik ben benieuwd wat hij straks zegt. “Mamma eerste'?“ Ik kan niet wachten tot ik hem weer spreek. Dus bedankt en tot ziens.“