De toekomst is multimediaal

Staatssecretaris Medy van der Laan en tv-baas Fons van Westerloo debatteerden over de publieke omroep. 'Het beste wat u kunt doen, is tegen mij zeggen dat ik het niet ga halen.'

Staatssecretaris Medy van der Laan luistert naar Fons van Westerloo (uiterst rechts). (Foto Evelyne Jacq) Europa, Nederland, Laren, 13-02-2006 Staatsecretaris van Onderwijs, Cultuur en WetenschapMedy van der Laan. Foto: Evelyne Jacq Jacq, Evelyne

Door haar hakken is ze een stuk groter dan Fons van Westerloo, de algemeen directeur van RTL Nederland (RTL4, 5 en 7). Met hem debatteerde staatssecretaris Van der Laan (Media, D66) gisteren in café 't Bonte Paard in Laren. Ze stonden tussen het zittende publiek, achter een hoog tafeltje. Het ging over de publieke en de commerciële omroep. Over wat adverteerders willen. En jongeren. Of de kabinetsplannen voor de omroepen goed zijn, of een slecht politiek compromis. En of ze ooit zullen worden uitgevoerd.

In die plannen raken de omroepen de helft van hun vaste budget kwijt. Ze worden primair verantwoordelijk voor opiniërende programma's. De raad van bestuur verdeelt het geld.

Van der Laan noemde Van Westerloo tijdens het debat 'Fons'. Hij noemde haar 'staatssecretaris'. En hij noemde haar moedig. Omdat ze probeert de macht van de omroepen te breken. Als zij zegt dat het goed is dat er in 2008 nog maar één kapitein op het schip is, terwijl er nu negen zijn, knikt hij instemmend. Maar Van Westerloo zegt ook dat weinig mensen in Hilversum nog geloven dat de plannen zullen worden uitgevoerd. Want over iets meer dan een jaar zijn er parlementsverkiezingen. Dan moet de wet door de Eerste en Tweede Kamer zijn geloodst.

Dat is het moment waarop Van der Laan de microfoon uit handen van de gespreksleider pakt. 'Het beste wat u kunt doen, is tegen mij zeggen dat ik het niet ga halen. Zo zei iedereen ook dat ik nooit een akkoord over de omroepen zou kunnen sluiten in een kabinet met CDA en VVD. Dat is ook gelukt.'

De staatssecretaris 'blijft hartstikke goed overeind', vindt Ruud Gustafsson (67). Hij is vaste bezoeker van het 'politieke café' in Laren ('alle kabinetsleden komen hier'). Misschien was het moeilijker voor haar geweest als er omroepdirecteuren aanwezig waren, denkt Gustafsson. 'Van Westerloo wordt zelf natuurlijk niet echt benadeeld door haar plannen.' Dat klopt, geeft Van Westerloo toe. 'Ik zou me veel bedreigder voelen als een plan van de programmamakers werd uitgevoerd: om de omroepen te laten samengaan per net. Want dat zou ik meteen doen, als ik als commerciële jongen de baas was.'

Dat Van Westerloo (59) ooit nog eens als bestuurder naar de Publieke Omroep gaat, sloot hij gisteravond niet uit. 'Ik zou het leuk vinden om er met mijn vingertjes aan te zitten.' Maar toen hij twee jaar geleden werd gevraagd voor de raad van bestuur, bedankte hij. 'Toen was ik er nog niet aan toe, ik zag op tegen het vele vergaderen.'

Medy van der Laan vindt het belangrijk dat de omroepen in de toekomst 'multimediaal' gaan werken, om aansluiting te houden bij jongeren. 'Zij doen gemiddeld 5 à 6 dingen tegelijk', zegt ze. 'De computer staat aan, terwijl ze bellen, tv kijken en als het meezit een gesprek voeren met hun ouders.' Van der Laan wil omroepen daarom de kans geven zich te ontwikkelen op 'alle denkbare platformen: radio, tv, internet, telefoons of televisieschermen in de trein'.

Maar Van Westerloo waarschuwt voor een 'mediahype'. 'KPN gaat de televisiemarkt op. Versatel brengt voetbal op de mobiele telefoon. Iedereen wil in alles. Ik denk dat die bedrijven net als met de internethype eerst heel veel geld gaan verliezen voordat er iets verdiend wordt.'

Van Westerloo ziet op tv spotjes waarin jonge mensen van alles tegelijk doen. 'Ze monteren zelf, en maken en versturen programma's.' Maar waar iedereen aan voorbijgaat, vindt Van Westerloo, is dat er maar 24 uren in een dag zitten. 'Half Nederland ligt vanavond op de bank te zappen. Het is en blijft onze belangrijkste taak om mensen te vermaken na een dag hard werken.'