Moby goed zonder geluid

Het is op MTV soms zoeken tussen de saaie realityshows en de nog saaiere programma's waaruit een hoogst ongezonde fascinatie met vertoon van materiële rijkdom blijkt. Maar er duiken desondanks nog wel eens interessante clips op. Neem nou die bij 'Slipping Away', de nieuwe van Moby, een clip die je ineens weer doet geloven in de kunst van het clipmaken.

Op het eerste gezicht lijkt het alsof de clip is samengesteld uit een fikse stapel oude foto's, bij elkaar geschraapt op de rommelmarkt of uit toevallig opgedoken foto-albums. Doodgewone tafereeltjes zijn het, met doodgewone mensen erop: een zeilboot, een verjaardagsfeestje inclusief monsterlijke taart, strandvertier, een picknick, een pasgeboren kind enzovoorts. Bij nader inzien blijkt dat zich hier het levensverhaal ontvouwt van een jong stelletje, dat opgroeit, elkaar ontmoet, zich voortplant. Een wat banaal verhaal, want dat overkomt tenslotte de meeste van ons. Zij het dat we anders hopen te eindigen dan het gelukkige gezinnetje dat in de slotscène in rook opgaat.

Het is de vormgeving die de boel zo bijzonder maakt. De foto's worden zodanig bewerkt dat er een soort diepte-effect ontstaat, de camera beweegt zich al in- en uitzoomend langs de stilstaande personages en beweegt zich langs de achtergrond. Dat lijkt een heidens karwei als het om echte oude foto's gaat, maar ook bij de wetenschap dat die taferelen naderhand zijn geënsceneerd is het effect betoverend, bij elke scène opnieuw.

Nog intrigerender zijn de tekstflarden, die heel inventief door het beeld zwerven. We zien ze, onder andere, op het zeil van een bootje, op het slabje van een zuigeling, in lange linten door de lucht zwevend, drijvend op het water en, mijn favoriet, in de vorm van textiel aan de waslijn hangend.

Ik zag deze clip voor het eerst met het geluid af, een aanbevelenswaardige ervaring. Bij het harder zetten hoor je weer zo'n zouteloos, semi-melancholiek Moby-liedje. En de flarden tekst dan, die eerst zo aangenaam associatief en abstract langs het netvlies trekken met eenzelfde intrigerende werking als bij sommige kunstwerken, dat blijken dan eigenlijk, heel banaal, fragmenten uit de songtekst. Moby zal niet de eerste wezen bij wie de clip beter is dan de muziek.

JACOB HAAGSMA