Whoopi Goldberg

De Amerikaanse comédienne Whoopi Goldberg brak door met “The Color Purple' en speelt nu meestal zichzelf.

Whoopi Goldberg werkte als make-up specialiste bij een uitvaartcentrum, was metselaar en stand-up comedian voor ze doorbrak als actrice. Dat deed ze met een rol die gemakkelijk de rest van haar carrière had kunnen overschaduwen of zelfs onmogelijk had kunnen maken. In 1985 speelde ze Celie in The Color Purple, Steven Spielbergs verfilming van de gelijknamige roman van Alice Walker, een tranentrekker over het moeilijke leven van een vrouw in het zuiden van de Verenigde Staten in de eerste decennia van de vorige eeuw. Goldberg werd prompt voor een Oscar genomineerd en won voor haar tweede filmrol een Golden Globe.

Zo komeetachtig beginnen en ook snel uitdoven, is wel meer acteurs overkomen. Een beroemd voorbeeld is de Engelse acteur Mark Hamill, die altijd Luke Skywalker uit Star Wars gebleven is. Waarschijnlijk door al haar andere werk is het Goldberg niet gebeurd. Het is haar gelukt Celie achter zich te laten, al waren de rollen die ze na The Color Purple speelde meestal komisch in plaats van dramatisch. Ze beperkte zich ook niet tot de bioscoop. In 1986 stond Goldberg al met een eigen show op Broadway, waarvan ze vorig jaar een reprise gaf. Een Oscar won ze in 1991 voor Ghost, waarin ze een bijrol speelde als medium. In 1994 trad ze, als eerste vrouw, en als eerste Afrikaans-Amerikaan, op als presentator bij de uitreiking van de Oscars, wat ze in totaal vier keer zou doen.

Whoopi Goldberg werd geboren als Caryn Elaine Johnson in New York op 13 november 1955 en stond vanaf haar achtste op het toneel. Haar eerste pseudoniem schijnt Whoopi Cushion te zijn geweest, een bijnaam die ze op school had gekregen omdat ze vaak scheten liet. Haar moeder haalde haar over in ieder geval de achternaam aan te passen. Cushion werd Goldberg. Het Whoopi bleef toen ze naar Californië verhuisde om daar haar geluk te beproeven in de entertainment-industrie. Dat was nog voor ze ontdekt werd door regisseur Mike Nichols, die haar eerste Broadwayshow produceerde.

In de bioscoop werd Goldberg een van de weinige comédiennes die een film konden dragen. Ze speelde onder meer de hoofdrol in Jumpin' Jack Flash (Penny Marshall, 1991), Burglar (Hugh Wilson, 1987) en Fatal Beauty (Tom Holland, 1987). Een van haar grootste hits had ze met Sister Act (Emile Ardolino, 1992), waarin Goldberg zich op de vlucht voor de politie als non vermomde. De dracht had zo'n succes dat er ook een Sister Act II kwam, Back in the Habit (Bill Duke, 1993). Toch is Goldberg nog vaker in bijrollen te zien geweest in de meer dan 150 films die ze sinds haar debuut maakte. Ze was bijvoorbeeld te zien in een aantal Star Trek films. Goldberg grossiert ook in gastoptredens, van Absolutely Fabulous tot Sesamstraat tot The Aristocrats. In het nieuws komt ze vooral door zich in te zetten voor een scala aan liefdadige doelen, of als ze weer eens iets zegt dat de Republikeinen of andere conservatieve groepen niet bevalt. In een tv-versie van Alice in Wonderland (Nick Willing, 1999) speelde ze de Cheshire Cat, een gelukkig staaltje van typecasting. Geen mond kan zo grijnzen als die van Goldberg.