'Er komt vanaf nu een strakke aansturing in D66'

Na het vertrek van partij-leider Boris Dittrich heerst er bij D66 een machts-vacuüm. Voorzitter Frank Dales zet de nieuwe koers uit. Er komt een 'strakke aansturing'.

Frank Dales FOTO: D66 D66

D66 geeft mensen - en dus ook de eigen leden - graag veel vrijheid, zegt partijvoorzitter Frank Dales. 'De keerzijde daarvan is dat het soms verdomd moeilijk is om de kikkers in de kruiwagen te houden.'

Partijgenoten vinden volgens Frank Dales zelf ook wel dat D66 strakker moet worden geleid dan nu gebruikelijk is. 'Maar ze zeggen ook: ík heb die sturing niet nodig.' Dales vindt dat dat idee 'de kop moet worden ingedrukt'. 'Op cruciale momenten gaan de partijbelangen vóór individuele belangen.'

Eind deze week komen het bestuur, de Tweede-Kamerfractie en de bewindslieden van D66 bij elkaar om te bespreken wat D66 verkeerd heeft gedaan vóór en tijdens het debat over de Afghanistan-missie. De fractie en de D66-ministers in het kabinet wisten soms niet van elkaar wat ze over de missie gingen zeggen. Er werd gedreigd met een kabinetscrisis die niet serieus was bedoeld.

Tijdens het debat over de missie naar Uruzgan in de Tweede Kamer vorige week donderdag werd Boris Dittrich tijdens zijn speech uitgelachen en weggehoond door collega's van andere partijen. De volgende dag trad Dittrich af als fractievoorzitter en als politiek leider van D66.

Partijvoorzitter Dales zegt nu dat er een 'strakke aansturing' zal komen in de partij. De nieuwe fractievoorzitter van D66, Kamerlid Lousewies van der Laan, vice-premier Laurens Jan Brinkhorst en Frank Dales zelf zullen 'de lijnen uitzetten en de koers bepalen'. Dales: 'De partij moet wat minder amateuristisch worden.'

Denkt u, als u dat zegt, vooral aan de fractie, die al heel vroeg met een standpunt over de missie naar buiten kwam en aan Kamerlid Bert Bakker, die met een kabinetscrisis dreigde?

'Er was op die momenten wel overleg en ik hoor verschillende geluiden over wat er precies tegen wie is gezegd, maar het heeft er in elk geval de schijn van dat het niet goed is gegaan. Iets anders waar ik aan denk is het interview met Alexander Pechtold in Opzij (Pechtold noemde de Haagse politiek 'vuil en vunzig', red.). Dat had ook afgestemd moeten worden.'

U was het niet eens met zijn uitspraken?

'Het was mijn interview niet. Hij had ander taalgebruik moeten toepassen. Maar het ging mij vooral om de timing. Die vond ik riskant, net voor de gemeenteraadsverkiezingen. Zulke uitspraken maken veel Haags gedoe los en de afdelingen willen dat nu juist niet. Daar hebben ze last van in de campagne.'

De kikkers van D66 zijn dus Bert Bakker en Alexander Pechtold?

'O nee. Het zijn er veel meer. Onze partij is niet voor niks zo groen.'

Dales vertelt over de eerste strakke lijn die hij eind vorige week uitzette. Om twee uur 's middags, afgelopen vrijdag, had hij Dittrich aan de telefoon. Dales zat in de auto, hij was in Hilversum op weg van het gebouw van de AVRO, KRO en NCRV naar het mediapark voor een interview met het NOS-journaal over het Afghanistan-debat. Hij reed verkeerd en hij praatte ongeveer een half uur met Dittrich.

Aan het begin van het gesprek had Dittrich nog niet de beslissing genomen om op te houden met zijn werk als fractievoorzitter. Aan het eind van het gesprek wel.

Dales had met hem de toekomst van de partij besproken, en de positie van D66 in het kabinet. Hij had gezegd: 'Het zou voor jou en de partij beter zijn als je stopt.'

Formeel is de beslissing aan Boris Dittrich zelf, zegt Dales hierover. 'Maar de rol van het partijbestuur is natuurlijk wel heel zwaarwegend.'