In dubio: wel of geen uitvaartverzekering?

Verzekeringen zijn er om risico's en onzekerheden af te dekken. Maar niets is zekerder dan dat we op enig moment dood zullen gaan. Een uitvaart is echter een kostbare affaire. Sluit je daar een verzekering voor af of niet?

Jaarlijks overlijden er ongeveer 140.000 mensen in Nederland. Een uitvaart kost al snel 5.000 euro. Dat is het basisbedrag voor een eenvoudige uitvaart.

Dat basisbedrag wordt elk jaar hoger. Omdat de prijzen stijgen, maar ook omdat de wensen rond een uitvaart de laatste jaren drastisch zijn veranderd. In plaats van koffie en cake willen mensen een drankje en een hapje.

Bij voorkeur op een locatie met meer sfeer dan de condoleanceruimte van het gemiddelde crematorium. Ook wat betreft kisten, bloemen en drukwerk is de keuze flink toegenomen.

En meer keuze leidt in de praktijk in de meeste gevallen tot meer kosten. Uitvaartverzekeraar Dela, bij wie bijna 2,5 miljoen Nederlanders hun uitvaart verzekerd hebben, heeft berekend dat de kosten voor een uitvaart jaarlijks gemiddeld met 4,5 procent omhooggaan, sneller dan de stijging van de kosten voor levensonderhoud. Dat zou betekenen dat een eenvoudige uitvaart over veertig jaar een slordige 30.000 euro kost.

Er zijn drie basisvormen van uitvaartverzekeringen. Ten eerste de naturaverzekering, waarbij de verzekeraar de diensten levert en de uitvaart verzorgt.

Daarnaast is er de kapitaal- of sommenverzekering, die bij overlijden een bedrag uitkeert, waarmee de nabestaanden zelf de uitvaart kunnen bekostigen.

De derde mogelijkheid is de depositostorting, waarmee bij overlijden de uitvaart (deels) bekostigd wordt.

Nadelen verzekering

Zelf sparen voor de kosten van een uitvaart is vaak voordeliger dan je leven lang premie betalen.

Dat wordt bevestigd door een onderzoek uit 2003 van de Consumentenbond. Daarin werd een rekenvoorbeeld van iemand gepresenteerd die vanaf zijn 25ste jaar premie betaalt. Bij overlijden op 65-jarige leeftijd zou de verzekerde op een spaarrekening met 5 procent rente meer hebben gespaard dan de werkelijke kosten van de uitvaart bedragen.

Eigen geld geeft volledige keuzevrijheid. Het nadeel van een naturaverzekering is dat je vaak niet vrij bent in de keuze van de uitvaartondernemer. Alles wat afwijkt van het standaardpakket (dus ook een andere uitvaartverzorger), levert extra kosten op. Het basispakket van een natura-uitvaartverzekering is echt een basispakket. Niet voor niets bieden de meeste verzekeraars naast het naturapakket nog een aanvullende kapitaalverzekering.

Bij een overlijden komt vaak geld vrij: uit een erfenis, uit een levens- of een lijfrenteverzekering. Bovendien betaalt de werkgever een wettelijk verplichte en belastingvrije overlijdensuitkering van minimaal een maandsalaris. Dat kan gebruikt worden om (een deel van) de uitvaart te betalen.

Met het eenmalig afsluiten van een (kapitaal)verzekering ben je er niet. Veel kapitaalverzekeringen dekken een bedrag dat na verloop van tijd niet meer voldoende is. Wensen veranderen met de jaren en daarmee kunnen de uitvaartkosten stijgen. Je moet dus regelmatig nagaan of de kapitaalverzekering nog wel voldoende dekking biedt. De meeste mensen doen dat niet. Die ene keer dat de verzekering nodig is, kan dat tot teleurstelling leiden omdat de uitkering tegenvalt.

Voordelen verzekering

Een uitvaartverzekering neemt veel zorg uit handen. Een overlijden is al triest genoeg. Dan wil je niet ook nog allerlei kopzorgen rond de financiering (en de organisatie) van de uitvaart hebben.

Vooruitbetaalde kosten voor de eigen uitvaart zijn fiscaal aftrekbaar. Dat maakt het aantrekkelijk om al in een vroeg stadium (en liefst voor je 65ste, omdat je vanaf dat moment in een lager belastingtarief valt) je uitvaart financieel te regelen door bijvoorbeeld een storting in een depositofonds.

Een eigen spaarrekening volstaat daar niet voor, want het moet voor de fiscus onomstotelijk vaststaan dat het geld aan een uitvaart wordt besteed.

Ook al overlijd je een dag na het afsluiten van een uitvaartverzekering, vanaf de eerste dag biedt de verzekering direct financiële dekking.

Als je lang genoeg leeft, kun je volgens de Consumentenbond beter sparen dan premie betalen. Maar volgens Dela klopt het rekenvoorbeeld van de Consumentenbond niet.

De stijging van de uitvaartkosten bedraagt volgens Dela geen 3 procent (waar de Consumentenbond vanuit ging), maar 4,5 procent. Bij die stijging moet je honderd jaar oud worden om evenveel te kunnen sparen als de kosten van een uitvaart bedragen.