'Er zullen slachtoffers vallen'

President Hamid Karzai van Afghanistan wil graag dat Nederlandse militairen naar Uruzgan gaan. 'U verdedigt zichzelf ermee, de mensheid als geheel”, zegt Karzai.

Londen, 2 febr. - De deur van de presidentiële suite in het chique Claridges-hotel zwaait open en daar staat Hamid Karzai. De Afghaanse president, die in Londen is voor een tweedaagse donorconferentie over de wederopbouw van zijn land, oogt grijs en vermoeid.

'Even afscheid nemen van mijn gasten”, zegt hij en hij vergezelt een paar Afghaanse mannen naar de trap, van wie er een met zijn traditionele pet en schouderdoek regelrecht weggelopen lijkt uit een Afghaans dorp. Uitvoerig omhelst Karzai de mannen, want afscheid nemen is voor Afghanen vanouds een ernstige zaak.

Daarna wil de president, inmiddels ruim vier jaar aan het bewind, zich even opfrissen. Twintig minuten verstrijken. 'Ik denk dat hij is gaan bidden”, mompelt een van zijn medewerkers. Maar dan verschijnt de leider in vol ornaat met zijn inmiddels befaamde groene cape om, want Karzai weet dat hij een goede indruk moet maken op het Nederlandse televisiepubliek. In het bijzonder op de leden van de Tweede Kamer, die vandaag oordelen of Nederland 1.200 militairen naar de Afghaanse provincie Uruzgan moet sturen, zoals het kabinet heeft voorgesteld.

Hartstochtelijk betoogt Karzai in antwoord op vragen van verslaggevers van het programma Netwerk en NRC Handelsblad dat de strijd tegen het terrorisme niet slechts een Afghaanse zaak is maar van de hele wereld, ook al brengt dat gevaren met zich mee. 'U verdedigt zichzelf ermee, de mensheid als geheel, door tegen het terrorisme te vechten. Door naar Uruzgan te gaan verdedigt u in feite uw eigen straten.'

Sterker nog. Volgens de Afghaanse president is het de plicht van de Nederlanders er naar toe te gaan. 'U gaat naar een plaats, waar u heen moet gaan. Nederland maakt ook deel uit van de internationale gemeenschap. Het kan niet aan de zijlijn blijven staan. Het moet zijn verantwoordelijkheid nemen.'

Karzai, die zelf zijn paleis in Kabul al jaren nauwelijks kan verlaten door de precaire veiligheidssituatie in het land, erkent ruiterlijk dat zo'n missie als die naar Uruzgan niet zonder gevaar is. 'In dit gevecht moeten we allemaal onder ogen zien dat we levens kunnen verliezen. Het verdedigen van de vrijheid, van iedere vrijheid, kent zijn prijs. Maar de prijs die u hier in Afghanistan betaalt is uiteindelijk veel lager dan de prijs die u in Nederland zou betalen.'

De president kent Uruzgan goed uit de tijd, dat hij daar zelf enige tijd verbleef ten tijde van de strijd tegen het bewind van de radicaal-islamitische Talibaan.

'Ik had daar een tijdje mijn standplaats. De Talibaan konden me er niet aanvallen. Ik verbleef twee maanden in huizen bij mensen. De mensen beschermden me.'

Naar de mening van de president zijn de risico's voor de Nederlandse militairen niet groter dan die voor de burgerbevolking in Uruzgan. 'Er zullen slachtoffers vallen. Maar er vallen ook slachtoffers onder Afghaanse kinderen die naar school gaan, onder geestelijken die naar de moskee gaan om te bidden of onder ingenieurs die helpen scholen te bouwen en onder ouderen.'

Dat Uruzgan een beetje gevaarlijker is dan sommige andere delen van Afghanistan ontkent de president niet. 'Maar het kan overal in de wereld gevaarlijk zijn”, betoogt hij. De Talibaan en Al Qaeda, die nog altijd voor onrust in Afghanistan zorgen, kunnen ook in Den Haag, Amsterdam of Parijs toeslaan. 'Het leven is niet zonder gevaren, vooral het leven van een militair”, zegt Karzai.

Maar is Uruzgan toch niet wat aan de gevaarlijke kant voor de Nederlandse militairen? Karzai wordt nu merkbaar geïrriteerd. 'Uruzgan is niet speciaal gevaarlijker dan andere gebieden. Het is als ieder ander deel van Afghanistan. Wees niet zo bang. Als u zo bang bent, hoe kunt u dan uw eigen land verdedigen?' Maar de president heeft zichzelf weer snel in de hand. Op de vraag of hij niet genoeg heeft van veel landen die het karwei in Afghanistan bij voorkeur door anderen laten opknappen, antwoordt Karzai even later rustig: 'De strijd moet zo effectief mogelijk worden gevoerd.'

Dan verdwijnt hij snel naar een ander deel van zijn suite. Enkele uren later vliegt hij weer naar zijn vestingachtige paleis in Kabul.