Help, daar komen de Polen!

Volgens Marien Ferdinandusse en Mathijs Gerritsen is de angst voor een massale komst van 'Poolse loodgieters' onterecht en kunnen de grenzen nog veel verder open (Opinie, 26 januari). Op basis van onderzoek komen wij echter tot een geheel andere conclusie. Nu werken ongeveer 100.000 werknemers uit Midden- en Oost-Europa legaal en illegaal in Nederland, vooral uit Polen. Als in 2006 of 2009 alle beperkingen worden opgeheven en Bulgarije en Roemenië toetreden tot de EU, zal een vloedgolf van goedkope arbeidskracht onze arbeidsmarkt overspoelen.

De vraag naar Nederlandse truckchauffeurs zal vrijwel geheel verdwijnen omdat Oost-Europeanen dit werk overnemen. Maar ook Nederlandse aannemers, metselaars, timmerlieden en andere vakmensen kunnen dan fluiten naar hun werk. Het gaat niet alleen om seizoensarbeiders, zoals Ferdinandusse en Gerritsen suggereren. Uit een inventarisatie van de SP blijkt dat de toestroom uit Oost-Europa leidt tot ontwrichting van de arbeidsmarkt.

Bij de meldlijn van de SP komen ook berichten binnen over installateurs, monteurs en andere vakmensen die hier voor oneerlijke concurrentie zorgen. Internationale vrachtvervoerders openen een vestiging in Polen en rijden met Poolse chauffeurs met Poolse arbeidsvoorwaarden van Rotterdam naar bestemmingen in Europa. Onlangs heeft de SP twintig aannemers in de regio Den Haag gevraagd of ze oneerlijke concurrentie ondervinden van Oost-Europeanen: maar liefst 90 procent heeft serieuze hinder. Faillissementen en ontslagen worden gevreesd als er niet snel wordt ingegrepen en grenzen worden gesteld.

Het is onacceptabel dat werkgevers buitenlands personeel minder dan 3 euro per uur betalen, ze laten verblijven in kippenhokken en behandelen alsof het de 19de eeuw van Charles Dickens is. En de oneerlijke concurrentie en verdringing van Nederlandse werknemers en kleine ondernemers is onaanvaardbaar. We moeten de grenzen dus niet verder openen, maar juist grenzen stellen. Voor iedereen die in Nederland wil werken moeten de Nederlandse wetten en regels gelden. We kunnen een CAO-autoriteit laten controleren of buitenlandse werknemers krijgen waar ze recht op hebben. Naleving kan worden afgedwongen, bij onderbetaling kan een vordering worden ingesteld namens de werknemer. Ook zijn forse boetes op hun plaats, dan vervallen voor werkgevers de voordelen van het uitbuiten. Het is ook verstandig om bij het verlenen van tewerkstellingsvergunningen taaleisen te stellen. Vooral in sectoren als de bouw is het voor de veiligheid noodzakelijk elkaar te kunnen waarschuwen.

Werknemers uit de nieuwe EU-landen zijn welkom, maar we moeten hen beschermen tegen uitbuiting en ervoor zorgen dat de arbeidsmarkt en het ondernemersklimaat niet worden verstoord. Dat kan zonder te discrimineren en binnen de grenzen van de huidige Europese regels voor vrij verkeer van personen. En als 'Brussel' dat niet zo ziet, wordt het tijd om verdragen aan te passen, omdat die dan kennelijk ontwrichting, uitbuiting en oneerlijke concurrentie in de hand werken.

www.nrc.nl/opinie:- Ferdinandusse en Gerritsen 'Open de grenzen voor Poolse loodgieters'

Jan Marijnissen en Jan de Wit zijn leden van de Tweede Kamer en maken deel uit van de fractie van de SP. Marijnissen is voorzitter van deze fractie.