Turkse homo nog niet uit de kast

Uit angst voor roddel en achterklap houden allochtone homo's vaak hun mond. De eer van de familie staat op het spel. 'Man en vrouw horen immers bij elkaar.'

'Moeilijk', zegt een Turkse vrouw in gebroken Nederlands. Ze bedoelt: praten over homoseksualiteit onder allochtonen. 'Man en vrouw horen immers bij elkaar', verklaart ze haar aarzeling. De vraag was of ze het erg zou vinden, als haar zoon of dochter niet heteroseksueel maar homoseksueel zou zijn.

Naar schatting 8 procent van de allochtonen is homoseksueel. Waarom praten we er dan niet over? Dat vroeg de Turkse Arbeidersvereniging in Leiden zich afgelopen zaterdag af. Samen met het COC (de Nederlandse vereniging tot integratie van homosexualiteit) en de Stichting Dialoog (een samenwerkingsverband van migrantenorganisaties) debatteerden circa honderd Nederlanders en allochtonen, veelal van Turkse afkomst, over dit onderwerp.

Of er ook homo's en lesbo's in de zaal zaten bleef lang onduidelijk - ook na lang en herhaald aandringen om er nu eens vooruit te komen. Uiteindelijk namen een Iraanse en een Israëlische homo het woord - geen Turken of Marokkanen.

Ook minister Verdonk (Integratie, VVD) was aanwezig. Ze riep de migrantengemeenschap op 'homo's en lesbo's de kans te geven zichzelf te kunnen zijn'. De vrijheid om je seksuele geaardheid openlijk te belijden is een grondrecht, aldus de minister.

Maar vooralsnog blijft het in allochtone kring tobben over dit onderwerp. Menigeen betoogde homoseksualiteit wel te willen respecteren, maar accepteren dat je broer, zus, zoon of dochter op het eigen geslacht valt, is nog een stap te ver.

'Ik zou er moeite mee hebben als mijn dochter zo zou zijn', aldus een jonge Turkse vrouw. Een andere aanwezige: 'Het is zoeken naar een balans tussen wie je bent en wat je geloof, de islam zegt.'

En net als vrouwen zuchten ook homoseksuelen onder de sociale controle, met name in de Turkse gemeenschap. Uit angst voor roddel houden velen hun mond over hun seksuele geaardheid, was de algemene conclusie. 'Want je wilt het je ouders toch niet aandoen dat er over hún zoon of dochter wordt gekletst in het café of op straat', aldus een jonge Turk. Een Marokkaan viel hem bij: 'Er is dan gezichtsverlies, de eer van de familie staat op het spel.' De Israëlische homo had al uitgelegd dat juist de angst om je familie te verliezen hem er lange tijd van had weerhouden om 'uit de kast te komen'. 'Hun eerste reactie was dat ze zelfmoord wilde plegen', aldus de man.

Een ander netelig onderwerp was de openlijke manier waarop Nederlandse homo's en lesbo's voor hun seksuele geaardheid willen uitkomen. Ruud Rakers van het COC in Leiden erkende dat dat een van de belangrijkste redenen is waarom de belangenorganisatie er de afgelopen jaren niet in geslaagd is om allochtone homo's en lesbo's te bereiken. 'Zij voelen zich niet thuis op de barricaden.' Hij riep de homobeweging op rekening te houden met deze 'andere mentaliteit'.

De Turkse Arbeidersvereniging kiest voor een pragmatische aanpak. Zij gaat Turkse vertrouwenspersonen aanstellen die een brug kunnen slaan tussen ouders en allochtone homoseksuele jongeren die 'uit de kast' willen komen.

Maar volgens een homo uit Katwijk verschillen allochtone en autochtone ouders nou ook weer niet zo veel van elkaar als het gaat om de acceptatie van homoseksualiteit van hun kind. Ook hij was op grote weerstand gestoten in zijn eigen familie en sociale kring, toen hij meldde niet heteroseksueel te zijn. 'Mijn ouders vonden het heel moeilijk om dat aan hun omgeving te vertellen.'

    • Froukje Santing