Ritsma via achterdeur naar Winterspelen

Net als 'schaatsbelg' Bart Veldkamp gaat Rintje Ritsma voor de vijfde keer naar de Spelen: een nationaal record. Bij de ploegenachtervolging kan hij in Turijn zijn eerste gouden medaille winnen.

Utrecht, 30 jan. - Via de achterdeur en met gepaste bescheidenheid plaatste een blozende schaatsveteraan zich gisteren voor de Winterspelen. Hij werd zes keer Europees kampioen en vier keer wereldkampioen en is daarmee de meest succesvolle allrounder aller tijden. Een gouden medaille op de Spelen is de enige hoofdprijs die nog ontbreekt op zijn erelijst. 'Deze buitenkans is mooi meegenomen', sprak de 35-jarige Fries na zijn tweede plaats bij de NK allround.

Rintje Ritsma had er in de herfst van zijn loopbaan niet meer op gerekend, maar doordat Jacques de Koning afgelopen weekeinde bij wereldbekerwedstrijden in Collalbo op de 500 meter geen vormbehoud toonde, kon de schaatsbond in Utrecht een andere rijder op een ander onderdeel voordragen aan sportkoepel NOC*NSF. De KNSB mag volgende maand tien mannen en tien vrouwen opstellen in Turijn. De laatste twee olympische tickets gaan nu naar rijders die de Nederlandse achtervolgingsploeg completeren. Ritsma kan de eerste Nederlandse rijder worden die vijf keer aan de Winterspelen meedoet. 'Schaatsbelg' Veldkamp weet zich sinds dit weekeinde ook verzekerd van een vijfde deelname: op de vijf kilometer.

Sven Kramer, Carl Verheijen en Erben Wennemars waren al aangewezen voor de nieuwe schaatsdiscipline. Rintje Ritsma kreeg met Mark Tuitert het voordeel van de twijfel van topsportcoördinator Ab Krook, want met internationale topvorm hadden hun prestaties op de Vechtsebanen weinig te maken, wist de voormalige bondscoach. De zware omstandigheden op de halfoverdekte baan waren nauwelijks een excuus voor hun matige tijden, erkende Krook.

Ritsma was alleen tevreden over zijn vijf en tien kilometer. Op de 500 en 1.500 meter komt hij tegenwoordig explosiviteit tekort. Hij moet het op zijn oude dag meer van souplesse dan van kracht hebben, met dank aan zijn nieuwe coach Jillert Anema die hem na drie mislukte seizoenen weer heeft leren glijden. Volgens de trainer is er op technisch vlak nog veel progressie te boeken. 'Ik sluit niet uit dat ik er nog een jaar aan vast plak', bevestigde Ritsma gisteren zijn uitgestelde afscheidsplannen.

De tweevoudig Nederlands kampioen kwam op de slotafstand veertien seconden te kort voor een derde nationale allroundtitel en miste daardoor rechtstreekse plaatsing voor de WK. 'Dan was het pas echt feest geweest', sprak de ultieme allrounder en typische individualist Ritsma. Hij had zich meer verheugd op de wereldkampioenschappen in Calgary dan op de Olympische Spelen in Turijn, waar hij immers niet op de solonummers in actie komt.

In de Oval Lingotto is hij volgende maand tweede reserve bij de ploegenachtervolging, maar van een bijrol wilde de door vriend en vijand afgeschreven 'comeback kid' nog niet weten. Hij verwacht zeker in de voorronden aan de start te staan, al was het maar omdat Wennemars zijn krachten moet sparen voor de individuele sprintnummers. Hetzelfde geldt voor Kramer en Verheijen op de lange afstanden. 'De kans is groot dat ik aan de start verschijn en voor een medaille in aanmerking kom', refereerde Ritsma aan de olympische schaatsregels. 'En het kan zomaar zijn dat ik me in het A-team rijd', sprak hij met ouderwetse bravoure.

De grote en sterke Ritsma acht zich in fysiek opzicht uitermate geschikt voor de ploegenachtervolging. 'Technisch pas ik me makkelijk aan en ik verspeel weinig energie in het zog van iemand anders. Meerijden is een eitje, vooral op het rechte eind. En als ik zelf tempo rijd, houd ik de anderen beter uit de wind dan een klein mannetje. En wat heb je aan een snelle starter die de anderen lost en zichzelf opblaast?'

In november vorig jaar stelde Ritsma indirect zijn kandidatuur voor de ploegenachtervolging. Hij versloeg toen met een B-team in Calgary het zogenaamde A-team. Hij moest alleen nog wachten op de ingewikkelde selectieprocedure van de KNSB. Bij de Nederlandse kampioenschappen afstanden wist hij zich eind december niet rechtstreeks voor de Spelen te plaatsen en ook niet voor de Europese kampioenschappen allround in Hamar. Een maand later greep hij, met dank aan de falende sprinter De Koning, alsnog zijn vermoedelijk laatste kans op olympisch goud.

Of hij eventueel vlaggendrager wil zijn bij de openingsceremonie in Turijn, wilde een vragensteller nog weten. 'Daar hoef ik niet lang over na te denken, al denk ik niet dat ze me weer zullen vragen', grijnsde Ritsma terug in de tijd. Bij de Spelen van 2002 bedankte hij in Salt Lake City voor deze eer; tot onbegrip van sportminnend Nederland. 'Toen had ik geen zin een dag voor mijn eerste race een paar uur in de kou te gaan staan. Nu zit er meer tijd tussen, dus waarom niet.'