Dit borduren de 'bitches'

Handwerken is heel populair onder vrouwen. Op internet wisselen ze borduurpatronen uit. En die zijn allesbehalve truttig.

Het zijn nog steeds pastelkleurige bloemetjes, een hartje en schattige konijntjes. Net als de handwerkjes waar oma vroeger de wc mee opfleurde. Maar in 2006 is de volkswijsheid in kruissteek iets minder onschuldig: 'Go fuck yourself' staat in sierlijke letters op het borduurlapje.

Handwerken is springlevend, maar lief is het al lang niet meer. Op het forum van Craftster komen handwerksters - toch vooral vrouwen - uit de hele wereld samen om borduurpatronen of knutselideeën uit te wisselen. De ontwerpen mogen best gedurfd zijn, of liever nog, spitsvondig. 'No tea cozies without irony' is het motto van de site. Een generatie subversieve handwerkers lijkt opgestaan: de bijna vijftigduizend leden van de handwerkgemeenschap wisselen geen breipatronen met paddestoelen en vogeltjes uit, maar borduren stiekem 'please handle with care' op de gulp van de onderbroek van hun echtgenoot, of maken portretten van seriemoordenaars in kruissteek. 'Heeft iemand een voorbeeld van een doodshoofd? Ik krijg hem niet goed getekend', vraagt een bezoekster op het forum.

Op sites als Subversive Cross Stitch en Stitch 'n' Bitch zijn ludieke borduurpatronen te koop die voorzien in de nieuwe handwerkbehoefte. De Zweedse Alexandra (17) vond borduren op school wel leuk, maar raakte teleurgesteld over de beperkte thema's in bestaande patronen. 'Ik kon alleen maar voorbeelden vinden met teddyberen of bloemen, voor kinderen of oude vrouwen', vertelt ze in een e-mail. Alexandra ontdekte dat pixels op de computer ideaal zijn om als patroon te gebruiken: 'In Photoshop kun je plaatjes bewerken tot borduurpatroon. Ik pas de kleuren een beetje aan en kan zo aan de slag.' Haar portret in kruissteek van Queen-zanger Freddy Mercury kan op het forum van Craftster op veel enthousiaste reacties rekenen.

Hoewel voornamelijk vrouwen lid zijn van Craftster, bezoekt een enkele man het forum. Oscar Perez (35) wordt meestal uitgelachen door zijn vrienden als hij zegt dat hij op Craftster zit, 'tot ik vertel dat 99 procent van de bezoekers vrouw is'. Perez ontdekte dat het rustieke handwerk een extra lading geeft aan controversiële beelden. 'Mijn borduurwerkje van de aanslagen op het WTC werd in het begin bekritiseerd. Ze dachten dat ik de gebeurtenis belachelijk wilde maken, maar het is juist het tegenovergestelde.' Hij wil met de geborduurde afbeelding van de twee torens en het naderende vliegtuig juist de 'stilte voor de chaos' verbeelden. 'Dit is de eerste keer dat ik van een borduurwerkje moet huilen, en niet omdat ik met de naald in mijn vinger heb geprikt', reageert een bezoekster.

De 43-jarige Jennifer ziet borduren als nieuwe kunstvorm. Ze maakte een op het eerste gezicht onschuldig portret van een bloederige jachttrofee of een doodshoofd met snoezige bijtjes. 'Als ik borduur, voel ik me verbonden met mijn geschiedenis, zoals veel van mijn vrouwelijke voorouders naaiden, breiden of quilten', verklaart ze per e-mail.

Paige (23) zal vermoedelijk wél de eerste van haar generatie zijn die een 'retrokinky' vibrator-etuitje maakt. 'Ik vind het leuk om adult-themed handwerkjes te maken met oudedames-technieken. ', mailt Paige. Ze begon met handwerken om de stress van haar studie te verdrijven.

Inmiddels moet ook het jaarlijkse hoogtepunt voor romantische meisjes, Valentijnsdag, het ontgelden. De recalcitrante handwerksite biedt voor 20 dollar een kant-en-klaar pakketje met toepasselijke borduurpatronen aan. De losse voorbeeldwoorden fuck / love / you / me / bitch / candy / ass / bite / kiss geven de scheppingzuchtige bezoeker genoeg ammunitie om een romantisch cadeautje te borduren. 'Stitch' rijmt immers niet voor niets op 'bitch'.

www.craftster.org www.subversivecrossstitch.com www.stitchnbitch.org

    • Olga van Ditzhuijzen