Weekboek 4

Het woord 'shortlist' heeft zijn langste tijd gehad

In 2006 zal de AKO Literatuurprijs geen longlist en shortlist meer kennen. Vorig jaar verzuchtte juryvoorzitter Hans Dijkstal: “Het is toch eigenlijk te gek voor woorden dat de lijst genomineerden voor een zo belangrijke prijs voor Nederlandstalige literatuur shortlist wordt genoemd?' De organisatie hoorde zijn hartenkreet en schreef een wedstrijd uit: wie maakt er goed Nederlands van longlist en shortlist? ,,Rond de prijsuitreiking we hebben het al op onze eigen website gezet'', zegt een woordvoerder van de AKO-prijs. ,,Daarna is het aangekondigd in het maandblad Onze Taal, in de rubriek 'Ander woord voor'.''

Gabriel Garcia Marquez Foto Jorge Rey/AP Nobel laureate, Colombian writer Gabriel Garcia Marquez, center, attends the closing concert of the annual international jazz festival in Havana, Cuba, Sunday, Nov. 4, 2005 which was dedicated to the victims of Hurricane Katrina in the United States. Scores of musicians from countries including Argentina, Mexico, Canada, Brazil, Ecuador, Brazil and the United States attended the four-day event. (AP Photo/Jorge Rey) Associated Press

Wouter van Wingerden, medewerker bij de Taaladviesdienst van Onze Taal, meldt dat er al 216 inzenders zijn met een veelvoud aan woorden. Kanshebbers wil hij nog niet verklappen. ,,Uit ervaring weten we dat ongeveer driekwart afvalt. Dat zijn dan aardige vondsten die de lading niet helemaal dekken, of niet goed te begrijpen zijn“. Lezers van Onze Taal bedachten in het verleden onder meer 'glimprol' voor cameo.

Volgende maand worden de winnende woorden bekend gemaakt. Hans Dijkstal is in zijn nopjes met het succes van zijn 'campagne': ,,Ik maak me al langer zorgen over de teloorgang van de Nederlandse taal, en toen kwamen we uitgerekend bij de jury van een literaire prijs niet verder dan longlist en shortlist! Je moet oppassen dat het niet te kunstmatig wordt, maar als er uit deze wedstrijd een taalvondst rolt waarvan iedereen zich afvraagt waarom hij hem niet zelf heeft bedacht dat zou ik geweldig vinden“.

De winnaar ontvangt de zes boeken van de AKO 2005 ereselectie?

Márquez' Macondo wordt een reëel bestaand dorpje

Aracataca, het Colombiaanse dorp waar Gabriel García Márquez (77) werd geboren, ondergaat binnenkort een lucratieve naamsverandering. Tenminste, als haar inwoners het daarmee eens zijn. Jaarlijks komen zo'n 2000 fans zich hier wentelen in het universum van 'Gabo', zoals de Colombianen hun sterauteur noemen. Aracataca's burgemeester Pedro Sanchez wil zijn gemeente nu omdopen tot Aracataca-Macondo. 'Macondo' is het magisch-realistische dorpje waar onder andere Honderd jaar eenzaamheid zich afspeelt. Tijdens een reis door Europa merkte alcalde Sanchez dat zijn Aracataca en het fictieve Macondo bekender zijn dan de Colombiaanse hoofdstad Bogotá. In de Colombiaanse krant El Tiempo kondigde hij aan: 'We moeten Gabo gebruiken in de goede zin van het woord, om inkomsten te genereren'. De directeur van het Márquez-museum in Aracataca, Rafael Darío Jiménez, bracht in El Tiempo het geboortedorp van Proust in herinnering. In 1971 voegde de Franse gemeente Illiers het 'Combray' uit À la recherche du temps perdu aan haar naam toe. Jiménez: 'Als Illiers-Combray bestaat, waarom dan niet Aracataca-Macondo?'

Niet alle 'Cataqueños' zijn blij met de ondernemingslust van hun burgemeester. Sommigen vinden het verraad aan de naamgever van het dorp, het legendarische opperhoofd Cataca. Voorstanders hopen net als de burgemeester dat de associatie met García Márquez een grote stroom toeristen op gang brengt. Aracataca is een van de armste dorpjes van Colombia. Er is geen schoon drinkwater en tot voor kort werd de regio onveilig gemaakt door gevechten tussen paramilitairen en guerrillastrijders. In maart wordt de kwestie per referendum beslist. García Márquez, die ernstig ziek is, heeft bij monde van zijn broer laten weten dat hij de wens van de dorpelingen zal respecteren.

Osama bin Laden is de nieuwe Oprah Winfrey

Amerikaanse schrijvers die dromen van torenhoge verkoopcijfers hoeven niet per se een tranentrekker te produceren voor 'Oprah's Bookclub'. Ze kunnen zich ook zetten aan een kritische beschouwing van de eigen regering en beroemd worden met een aanbeveling uit het hart van de As van het Kwaad. Het laatste overkwam William Blum. Vorige week donderdag zond al-Jazeera een audio-opname uit waarop Osama bin Laden aankondigt dat de VS meer aanvallen kunnen verwachten. Ook raadt hij Amerikanen aan het boek Rogue State: A Guide to the World's Only Superpower van Blum te lezen als ze het beste met hun land voor hebben. De CIA drukte een echtheidsstempel op het bandje en Blum werd in één klap bestseller-auteur.

Het citaat waarmee Bin Laden het boek aanprijst, is eigenlijk afkomstig van de achterflap van een ander boek: Freeing the World to Death: Essays on the American Empire. Blum zegt hier dat als hij president zou zijn, hij een eind zou maken aan de Amerikaanse interventiepolitiek en zijn oprechte excuses zou maken aan haar slachtoffers. Blijkbaar is Bin Ladens citatenbakje een beetje rommelig. Of niet? Voor Blums collega's van de 'radical left' is de vergissing een duidelijke aanwijzing dat het bandje een fabricatie is van de neocons. 'The tape is as phony as Niger yellowcake documents and Saddam's weapons of mass destruction,' aldus onderzoeksjournalist en internetcolumnist Wayne Madsen. Aan de andere kant van het politieke spectrum worden intussen tegenovergestelde complottheorieën bedacht over de banden tussen linkse Amerikanen, al-Jazeera en al-Qaeda. Blum zelf is erg blij met zijn succes: 'This is almost as good as being an Oprah book,' vertrouwde hij de Washington Post toe.

    • Merel Boers