Japanse spits populairste Heraclied

De twintigjarige Japanse spits Sota Hirayama is topscorer en publiekslieveling van Heracles Almelo. “Ik zou hem meenemen naar het wereldkampioenschap“.

Sota Hirayama juicht om een doelpunt voor Heracles. (Foto WFA) WFA43:HERACLES - FC UTRECHT:ALMELO;18DEC2005- Voetbalwedstrijd Heracles - FC Utrecht. Heracles speelt gelijk met 1-1. Aanvaller Sota Hirayama, man van de wedstrijd, maakt de doelpunt voor Heracles. Foto: vreugde bij Sota. WFA/mc/str. Toma Tudor WFA WFA

In een Almelose vijver zwemt een zwart-witte koikarper met de naam Sota Hirayama. Het is een eerbetoon van een fan van Heracles Almelo. De naamgever, 1 meter 91 lang, staat in de spits bij Heracles Almelo. Met zeven doelpunten is de twintigjarige Japanner topscorer én publiekslieveling. Met behalve een vis ook een eigen website. “Ik had liever dat ze een leeuw naar me hadden genoemd“, zegt Hirayama over zijn snel stijgende populariteit.

Het geduld van Hirayama en de Heracles-fans is lang op de proef gesteld want ondanks twee treffers als invaller in de openingswedstrijd tegen ADO Den Haag gunde trainer Peter Bosz Hirayama pas in december een basisplaats. “Heel Almelo riep drie, vier maanden lang om Sota maar wij vonden dat hij er nog niet klaar voor was“, zegt Bosz. Negen invalbeurten, zes basisplaatsen en vijf doelpunten later, lijkt de reservebank definitief een gepasseerd station. Bosz: “Het is een echte spits; hij scoort, is doelgericht, lichamelijk erg sterk en sneller dan de meeste mensen mensen denken. Intelligent ook. Er zijn spelers die na anderhalf jaar nog dezelfde fouten maken maar hij pikt zaken heel snel op. Hij ontwikkelt zich razendsnel.“

Hirayama is op zijn beurt Heracles dankbaar. Als tiener wist hij wat hij wilde: slagen als voetbalprof, het liefst in Europa. Hirayama, opgegroeid in Fukuoka, een stad met 1,5 miljoen inwoners, speelde bij twee amateurclubs en twee schoolteams voordat hij bij het Universiteitsteam van Tsukuba en nationale jeugdselecties aan het serieuzere werk mocht ruiken. De logische vervolgstap, een contract bij een club uit de J-Leauque, de Japanse profcompetitie, was voor Hirayama minder vanzelfsprekend. Het defensieve voetbal in Japan ligt hem minder, verklaart hij, vandaar dat hij zijn zinnen zette op een transfer naar een club in Europa. “Voor mij is het een uitdaging om het op deze manier te doen.“ Tijdens het WK-onder 20, afgelopen zomer, viel hij op bij de scouts van Heracles, onder meer door een doelpunt tegen Nederland. Toen Feyenoord zich meldde leek Heracles kansloos maar een stage in Rotterdam leverde geen contract op. Heracles presenteerde hem kort daarna tijdens de open dag als het grootste talent van Japan. “Ik ben blij dat ik bij Heracles mag spelen“, waren zijn eerste - ingestudeerde - woorden richting de fans.

Van de Japanse Universiteitscompetitie naar de Nederlandse eredivisie, het is alsof je van de amateurs naar de profs gaat, zegt Hirayama zelf. “Ik was in Japan de langste van het veld, kon fouten makkelijk herstellen. Hier is iedereen lang en wordt elke foutje gelijk afgestraft.“. Bovendien was Hirayama niet gewend aan het spelen in een systeem met drie spitsen en het feit dat een spits geacht wordt mee te verdedigen. “Soms ben ik zo moe dat een schot niet gaat zoals ik wil. Ik heb er met de trainer over gesproken, want een spits moet scoren, dat is toch het allerbelangrijkste. Maar de trainer heeft gezegd dat je pas een topspeler kunt worden als je alles kan. Daarom verdedig ik ook mee.“ De tijd dat een spits voor de goal kon blijven hangen, is voorbij, verklaart Bosz. “Sota moest veel actiever worden. Hij deed heel veel uit stand, maar dan krijg je tikken. Het is niet voor niets dat hij in de eerste week al twee keer geblesseerd raakte.

Juist met zijn sterke lichaam maakt hij indruk in Almelo. Hij fungeert als aanspeelpunt, is moeilijk van de bal te krijgen en heeft een grote sprongkracht. Vier van de zeven doelpunten maakte hij met zijn hoofd. “Maar kijk eens naar mijn armen, die zijn nog heel dun“, zegt Hirayama.

Hirayama past zich ook buiten het veld snel aan in Nederland. “Voor een Japanner is hij erg open“, zegt Bosz, die zelf drie seizoenen in Japan heeft gespeeld. Hirayama is niet in zichzelf gekeerd en doet moeite om in te burgeren, hoewel het eten van een zoute haring hem minder goed is bevallen. Eén keer per week volgt hij Nederlandse les. Bosz is er mee gestopt hem in zijn eigen taal te coachen. “Hij moet zo snel mogelijk Nederlands leren. Maar vergis je niet, hij verstaat nu al weer meer dan wij met zijn allen denken.“ Bewust of onbewust is Hirayama in Almelo af en toe het slachtoffer van Nederlandse voetbalhumor. “Voorzitter, dikke lul drie bier“, zei hij laatst tegen mij“, verklaart een lachende voorzitter Jan Smit. “Dat hadden de jongens hem geleerd.“ En de eerste dag dat hij van de club een fiets had gekregen - Hirayama heeft nog geen rijbewijs - vond hij zijn rijwiel terug zonder zadel. Zonder te zeuren fietste hij vervolgens, staande op de pedalen, naar zijn appartement.

Hirayama laat zich niet zo snel het hoofd op hol brengen. Ook niet door de zeven Japanse journalisten die elke wedstrijd en veel trainingen volgen, Elk doelpunt, opvallende actie of uitspraak, wordt breed uitgemeten in de Japanse media. “Best fijn dat ik zo een beetje Japans kan praten“, zegt Hirayama laconiek. Heracles heet de Japanse invasie van harte welkom. Het betekent publiciteit in het land waar hoofdsponsor Koninklijke Ten Cate graag wat meer kunstgrasvelden wil verkopen. Om die reden betaalt het bedrijf de helft van het salaris (340.000 euro) van Hirayama. Die kosten zijn door de gratis media-exposure al lang en breed terugverdiend, stelt Ten Cate. Wedstrijden van Heracles worden in Japan live op televisie uitgezonden en Hirayama heeft al enkele malen in Heraclesshirt de voorpagina's van Japanse kranten gehaald.

Ondanks zijn snel groeiende status is Hirayama geen A-international. Hij geeft zichzelf “0,0001 procent“ kans dat hij zijn land deze zomer mag vertegenwoordigen tijdens het WK in Duitsland. “Ik moet reëel zijn.“

“Ik zou hem meenemen als breekijzer“, zegt trainer Peter Bosz en ook Heracles-voorzitter Smit juicht een WK-selectie van harte toe. Maar dan meer vanuit zakelijke overwegingen. In het driejarige contract van Hirayama is namelijk geen gelimiteerde transfersom opgenomen. “Zo, dat is weer een nulletje erbij“, heeft Smit zich onlnags laten ontvallen bij een doelpunt van publiekslieveling Hirayama.

    • Martin Steenbeeke