Verrassend frivole dans van Leine en Roebana in 'Ballads'

Het gezicht van de Amerikaanse jazztrompettist Chet Baker vertoonde in de jaren voor zijn dood duidelijke sporen van een gekweld leven. Zijn ballads klonken daarentegen opvallend easy; zwoel en melancholisch. Dat is een vreemd groot contrast.

Tegenstellingen typeren ook Ballads, de nieuwe dansvoorstelling van Andrea Leine en Harijono Roebana. Het duo nam vier ballads van Baker als uitgangspunt. Die bieden weliswaar structuur, en danseres Lia Poole zet telkens lekker sensuele danspasjes op Bakers zilveren klanken. Maar vaker nog klinken er meditatieve, dreigende, harde elektronische geluiden, die een geheel andere sfeer scheppen. Deze tweede soort muziek in Bal-lads is afkomstig van experimentele componisten: COH ofwel de Rus Ivan Pavlov, de Amerikaanse avant-garde componiste Pauline Oliveros, de Finse technoband Pan Sonic en van Gavin Briars.

Leine en Roebana vlochten al dat materiaal tot een verfijnd geluidsdecor, en onderstrepen daarmee hun diepgaande affiniteit met muziek, als waren ze zelf componisten.

Ragfijn is ook hun choreografisch weefsel, gesponnen van bijna transparante draden met daardoorheen enkele stevige en dikke draden. Organisch ronde bewegingen worden afgewisseld met abrupte en hoekige vormen: meditatief zacht versus gepassioneerd driftig, impulsief contra beheerst. Hun danstextiel is door die kwaliteitenmix soepel, flexibel, veerkrachtig.

Nieuw is dat op kousenvoeten ook iets van een verhaal de voorstelling binnensluipt, in de vorm van woorden die grafisch op de achterwand worden uitgestort en die worden uitgesproken door danser Tim Persent. Dit vleugje drama - over helden uit de wereldgeschiedenis, over hun deugden en over emoties - verrast, evenals de grapjes die ineens de dans versieren. Het gekke is dat deze frivoliteiten goed staan bij de anders zo bloedserieuze Leine & Roebana-stijl.

Ballads ziet er daarbij schitterend uit. Blikvanger is een sierlijk golvend scherm op wieltjes dat textielontwerpster Claudy Jongstra met vilt bespande. Tussen ruige wolplukken - van Jongstra's eigen Drentse heideschapen - kronkelen sierlijke lamskrulletjes. Een goudgele belichting tovert het vilten doek om tot kunstig barok reliëf. Dit verrijdbare decorelement past qua kleur prachtig bij het zandkleurige achterscherm en de bruingrijze, nachtzwarte en roomwitte kleding.

Ballads kent vele contrasten: in muziekgenres, in pure dans tegenover betekenisvolle acties, en vele invalshoeken. Soms een teveel, want het constant op een andere plek opstellen van Jongstra's scherm - opdat een ieder een ander scènebeeld krijgt - komt over als overbodige interessantdoenerij. Ook het strooien met namen van helden is wat gratuit.

Met het inschakelen van zoveel middelen en invalshoeken tegelijkertijd lijken de makers zich te wilden behoeden tegen saaiheid die hun laatste producties parten speelde. Dat is goed gelukt, want ondanks die paar oneffenheden is Ballads in haar geheel een heel aangename en innemende voorstelling, speels en tintelend. De dans van Tim Percent en Ederson Rodrigues Xavier is superieur, net als van een sterke Lia Poole, theatrale Heather Ware en pittige Sarah Linstra.

Dansvoorstelling: Ballads, door Leine & Roebana. Choreografie: Andrea Leine en Harijono Roebana. Gezien: 20/1 in Theater Bellevue, Amsterdam. Inl.: (020) 4893820 of Leineroebana.com.

    • Isabella Lanz