geld@nrc.nl

Een relatie loopt stuk omdat een van de partners niet wil werken. Niettemin profiteert de werkschuwe partner na de scheiding van alle financiële voordelen.

Ziek in levensloopverlof

Mijn werkgever is een kleine culturele instelling. Ik wil graag gebruikmaken van de levensloopregeling en het geld aanwenden voor vroegpensioen. Door mijn leeftijd mag ik versneld opbouwen.

Ik vraag me af wat er gebeurt als ik tijdens mijn vroegpensioen ziek word of arbeidsongeschikt raak. Zadel ik mijn werkgever dan op met allerlei verplichtingen?

(C.V.)

Nee, dat denk ik niet. Als u verlof opneemt uit de levensloopregeling blijft de arbeidsovereenkomst tussen u en uw werkgever bestaan. Maar als u tijdens het verlof ziek wordt, kost dat uw werkgever geen geld. U wordt al die tijd gewoon doorbetaald uit uw eigen levensloopspaarpot. Pas als het verlof afgelopen is en u weer zou moeten gaan werken, moet uw werkgever weer loon gaan betalen. Als u tijdens het verlof ziek bent geworden, gaan de twee doorbetaalde ziektejaren die voor rekening van uw werkgever komen in op uw eerste werkdag. Maar omdat u het verlof wilt opnemen direct voorafgaand aan uw pensionering, is die eerste werkdag er niet. Aan uw arbeidsovereenkomst komt immers een einde op het moment dat het verlof ophoudt. Dan hoeft uw werkgever dus niets te betalen. Als u, bijvoorbeeld door ziekte, het verlof voortijdig zou willen afbreken, hebt u daar geen recht op. Zoiets kan alleen met instemming van de werkgever.

FPU afkopen?

In december 2004 ben ik afgekeurd voor 80-100 procent. Ik ben nog wel in dienst in het HBO, maar mijn ontslag gaat in op 1 juli 2006, na de procedure van het arbeidsongeschiktheidsadvies. Op mijn loon wordt FPU-premie ingehouden. Maar men kan de FPU tegenwoordig niet meer combineren met de WAO. Alleen met FPU gaan en geen gebruikmaken van de WAO-rechten is geen voordelige optie. Straks worden mijn FPU-rechten doorgesluisd naar mijn ouderdomspensioen.

Maar veel liever zou ik nu van die rechten gebruikmaken. Als ik contact opneem met ABP of mijn vakbond AOP word ik van het kastje naar de muur gestuurd. Kan ik mijn opgebouwde FPU-rechten wel of niet afkopen? En kan ik een einde maken aan het inhouden van de FPU-premie op mijn loon?

(P.d.V.)

Deelname aan een pensioenfonds is fundamenteel iets anders dan een individuele verzekeringspolis. Een individuele verzekeringspolis - die u vrijwillig afsluit - kunt u afkopen, al is dat vaak ongunstig. Deelname aan een pensioenfonds is verplicht en pensioen mag je niet afkopen, tenzij het om een heel laag bedrag gaat. Dat is de wet. Het betekent dat u uw FPU-rechten niet kunt afkopen. Stoppen met het betalen van de FPU-premie kan evenmin. De FPU bestaat uit een omslagdeel (dat is het deel dat bestemd is voor de mensen die al FPU ontvangen) en een kapitaalgedekt deel (het deel dat u opbouwt voor uzelf). Sinds 1 januari 2006 wordt er geen premie meer geheven voor dit kapitaalgedekte deel, omdat de opbouw van vroegpensioen fiscaal niet meer gefacilieerd wordt. U betaalt nu alleen nog premie voor het deel dat in omslag wordt gefinancierd.

Karige koopsompolis

Omdat ik in 2005 in het hoogste tarief voor de inkomstenbelasting val, wil ik graag een koopsompolis afsluiten. Als ik dit doe voor 1 april, kan ik dit bedrag nog in mindering brengen op mijn belastbaar inkomen over 2005. Inmiddels heb ik een paar offertes opgevraagd. Daar word ik niet vrolijk van. Als ik 4.000 euro stort heb ik over twintig jaar een gegarandeerd kapitaal van 7.827 euro. Uit de cijfers blijkt dat van mijn inleg van 4.000 euro in het eerste jaar maar 3.119 euro overblijft. Over zes jaar is mijn inleg 3.974 euro waard, dus nog altijd minder dan mijn werkelijke inleg. Pas na zeven jaar is mijn inleg iets meer dan 4.000 euro waard. Op die manier is het geen wonder dat ik straks zo weinig ontvang. Wat zijn de mogelijkheden om hier iets tegen te doen?

(N.W.)

Dit zijn bedragen waar waarschijnlijk alleen de verzekeraar vrolijk van wordt. Realiseert u zich trouwens wel dat u die 4.000 euro alleen maar mag aftrekken als uw pensioentekort in 2004 groot genoeg was? Ik weet niet wat u hiertegen kunt doen. U kunt het geld zelf opzijzetten, maar dan loopt u uw aftrekpost mis. Daar staat weer tegenover dat u er - behalve eventueel vermogensrendementsheffing - ook geen inkomstenbelasting over hoeft te betalen. Want dat moet u straks wel over de lijfrenten die uit die spaarpot van 7.827 euro betaald worden. Dan wordt de opbrengst nog kariger. U schrijft dat u bij een paar verzekeraars offertes hebt aangevraagd. Dan zult u gezien hebben dat de kosten weliswaar schommelen, maar dat ze overal hoog zijn. Toevallig hebben PvdA en VVD deze maand een initiatiefwetsvoorstel ingediend waarin het afsluiten van lijfrenteverzekeringen bij banken ook fiscaal wordt ondersteund. Dan zet u het geld bijvoorbeeld op een geblokkeerde spaar- of beleggingsrekening bij de bank. Daar hebt u nu nog niets aan, maar misschien volgend jaar wel.

Werkschuwe partner

Mijn partner en ik hebben besloten uit elkaar te gaan. Helaas gaat dat niet in harmonie. Ik ben kostwinner en zij is huisvrouw. Dat is een van de redenen waarom wij gaan scheiden. Het feit dat zij weigert te werken, ondanks het feit dat onze kinderen het grootste deel van de dag op school zitten, heeft tot veel conflicten tussen ons geleid. Wat mij echter steekt is dat ik straks na de scheiding niet alleen partneralimentatie moet betalen, maar ook een deel van mijn pensioenopbouw aan haar moet afstaan.

(M.C.)

Ja, dat is vervelend. Uw vrouw heeft recht op de helft van het pensioen dat u tijdens de huwelijksperiode hebt opgebouwd. Ik vrees dat u daar alleen maar onderuit kunt komen als zij hier vrijwillig van afziet.

Wilma van Hoeflaken

Wilma van Hoeflaken behandelt wekelijks pensioenzaken.