Geldmachine in de woestijn is 100 jaar

Las Vegas bestaat honderd jaar. Gokken maakte deze stad in Nevada groot, maar congressen en hotels zwengelen de economie steeds meer aan. En al die bezoekers drinken Douwe Egberts-koffie.

Het 447 kamers tellende Castaways casinohotel uit 1955 werd deze maand gesloopt. Rond 1990 raakte het hotel uit de gratie en sinds '11 september' stond het leeg. Foto's AP The Castaways casino-hotel is imploded in Las Vegas Wednesday, Jan. 11, 2006. The 19-story casino that opened in 1955 had been closed since changing hands in a bankruptcy proceeding in January 2004. (AP Photo/Jae C. Hong) Associated Press

Las Vegas, 21 jan. - Sommigen komen hier om te gokken. Anderen komen voor de dames. En er zijn er ook die dat combineren en overdag een congres bezoeken. Wat ook de reden is van de 37 miljoen bezoekers die elk jaar Las Vegas aandoen, ze delen een verslaving: koffie.

Want hoewel deze geldmachine in de woestijn elk jaar 8,7 miljard dollar (7,2 miljard euro) binnenhaalt aan gokken, worden afgeleide industrieën steeds belangrijker voor de stad en zorgen die inmiddels voor meer dan de helft van de inkomsten. Congressen, hotelbezoek, grote shows. Niet langer komen de dollars van Las Vegas uitsluitend van fruitautomaat of pokertafel. Horeca en bedrijfsbezoek winnen aan kracht. En de koffiekan van Douwe Egberts vertelt het verhaal van de stad die nu honderd jaar bestaat.

Sara Lee, het moederbedrijf van Douwe Egberts, is met 750.000 koppen koffie per dag veruit de grootste koffieschenker van de stad. 80 procent van de koffie die wordt gedronken op The Strip, de belangrijkste straat in Las Vegas met alle grote casinohotels, komt van dit bedrijf. Sara Lee heeft hier twee merken: de standaard Superior Coffee en de koffie van Douwe Egberts, bedoeld voor het hogere segment.

“Het loopt hier gladjes“, zegt Rick Albrecht, koffieverkoper van Sara Lee, in een koffiebar in een van de grootste hotels van de stad, het MGM Grand. Dat kan ook nauwelijks anders, in deze stad. Las Vegas is met 6.000 nieuwe inwoners per maand de snelst groeiende stad van het land. Er zijn in heel het land maar vijf regio's waar de economie harder groeit dan hier.

Dat is wel eens anders geweest. Nadat in 1905 grote stukken woestijnland per opbod werden verkocht en een jaar later het eerste hotel zijn deuren opende, waren er meerdere periodes van neergang. Bijvoorbeeld de tijd tot 1920. Gokken werd verboden en totdat de stad in de jaren twintig nieuwe bezoekers kon trekken omdat het er vergeleken met de rest van het land eenvoudig werd om een echtscheiding te voltrekken, was de economische activiteit beperkt tot een treinstation tussen oost en west.

Pas toen in 1931 gokken legaal werd en de overheid begon met de bouw van de nabijgelegen Hoover Dam werd het drukker in de stad. De bouwvakkers hadden geld - en geen plek om het uit te geven. Een andere economische impuls kwam van de luchtmachtbasis Nellis. Die werd in 1941 geopend en in de jaren vijftig zagen toeristen vanuit het uitgaanscentrum meer dan honderd paddestoelwolken van atoombomproeven in de verte.

In de jaren vijftig kregen de gokpaleizen een nieuwe rol. Zij waren niet meer de enige toeristentrekker, artiesten als Frank Sinatra wisten theaters in de hotels vol te krijgen. Twintig jaar later deed Elvis Presley dit over. “In die tijd was een handdruk nog een handdruk“, herinnert Albrechts oudere college Bob Nussbaum zich melancholisch. “Nu is dat allemaal anders. Nu is een contract pas een afspraak.“

De échte omslag kwam in 1989 en heette The Mirage. Dit nieuwe hotel/casino/theater kostte 618 miljoen dollar om te bouwen. Ongekend voor de stad, en voor de rest van het land. The Mirage telt 3.000 kamers. Belangrijker nog: het was een katalysator die Las Vegas in tien jaar tijd zou veranderen. Beroemde hotels als het MGM Grand met 5.000 kamers en een gokoppervlakte van 175.000 vierkante meter volgden al snel. De hotels op The Strip hebben samen 70.000 hotelkamers. Tweederde van elke dollar die hier wordt verdiend, komt uit het toerisme.

En de lokale koffie-industrie veranderde mee. Albrecht van Sara Lee: “Koffie was altijd een ontbijtdrank. Hier is het nu een altijddrank.“ Waardoor komt dat? De nieuwe hotels zorgen voor 24-uursvermaak, de klok rond. Niet langer begint daarmee de dag voor iedereen 's ochtends vroeg. Bovendien wordt de temperatuur in de nieuwe grote hotels op 70 graden Fahrenheit (21 graden Celsius) gehouden - “een ideale koffietemperatuur“. Bezoekers komen liever niet buiten, de woestijn is te warm.

Ook al klagen inwoners dat de stad te snel verandert en hoe langer hoe meer een pretpark wordt, bedrijven varen er wel bij. En Las Vegas blijft doorgroeien. Van 126.000 in 1970 naar 535.000 nu. En terwijl het aantal kamers sinds 1998 met 4 procent is toegenomen, kwamen er 8 procent meer bezoekers. Ook die groei zet door.

Het gokken blijft voor de 37 miljoen bezoekers per jaar de reden om te komen, maar andere sectoren halen meer geld binnen. Een aanjager hiervan waren de aanslagen van 11 september 2001. De tijdelijke daling van het aantal bezoekers maakte de stad eens te meer duidelijk dat het noodzakelijk was meer variatie aan te brengen in het aanbod. Bijvoorbeeld door congressen te organiseren. Elk jaar zijn er meer dan 4.000 verschillende, met de meest uiteenlopende onderwerpen. Vorige week trok 's werelds grootste consumentenelektronicabeurs 130.000 bezoekers, tegelijkertijd was er een pornocongres en de volgende grote publiekstrekker is de jaarlijkse betonconferentie. De omzet van The Strip komt nu voor 42 procent uit gokken en voor 58 procent uit hotelbezoek, horeca en winkelverkopen.

Sara Lee lift nu al decennia mee op de economische ontwikkeling van de stad. Het bedrijf wil niet zeggen hoe groot de omzet hier is. Albrecht laat het bij de opmerking dat een kop koffie een paar cent kost om te maken en vervolgens verkocht wordt voor een paar dollar. Maar hierin ligt ook het grootste probleem van het bedrijf. “Het bedrijf groeit zo hard“, zegt Albrecht, “dat we simpelweg niet genoeg goede mensen kunnen vinden.“

Bronnen: Las Vegas, University of Nevada

    • Freek Staps