IJshockey zit in de lift - maar waar blijft de tv?

Tilburg Trappers veroverde gisteravond de reusachtige nationale ijshockeybeker (3-1). De belangstelling van 2.300 toeschouwers en de media vergoedde veel voor de verliezende coach van Amstel Tijgers, Ron Berteling.

Het ijshockeyteam van Tilburg Trappers viert de overwinning, gisteravond, op Amstel Tijgers in de bekerfinale. (Foto NRC Handelsblad, Rien Zilvold) Eindhoven tilburgtrappers wint de beker foto rien zilvold Zilvold, Rien

In een hunkering naar meer waardering hadden twee ijshockeycoaches gisteravond een bijzondere wens. Ze hoopten vurig dat de bekerfinale die zojuist was geëindigd in een verrassende overwinning voor Tilburg Trappers op een goede wijze in de huiskamer was gebracht door de NOS. Het ging Tilburg-coach Theo van Gerwen dus niet alleen om de triomf van zijn team. De reclame voor het ijshockey was hem zeker zoveel waard. En Ron Berteling (Amstel Tijgers) kon wel leven met de nederlaag als deze wedstrijd de belangstelling in Nederland voor zijn sport weer wat heeft aangewakkerd.

Het was pas de derde keer dat er dit seizoen een ijshockeywedstrijd op tv werd uitgezonden. Van Gerwen: “Toevallig zat ik gisteren te surfen op internet. Op de site van de Amerikaanse zender NBC werd gevraagd: “Welke sport op de Winterspelen vind je het mooist om te zien?' Ik vulde natuurlijk ijshockey in en kreeg ook meteen een voorlopige tussenstand voorgeschoteld: 84 procent had voor ijshockey gekozen. Slechts twee procent voor schaatsen, evenveel als curling. Wereldwijd liggen de verhoudingen toch wel even anders.“

In Nederland is de belangstelling voor deze sport gering. Het ijshockey zit sinds de opleving onder invloed van de Nederlandse Canadezen in de jaren zeventig, in een vicieuze cirkel. Door een gebrek aan televisie exposure trekt de sport weinig grote sponsors. Zonder geldschieters wordt het moeilijk goede teams op de been te brengen. Als gevolg daarvan is het niveau van de competitie niet al te hoog. Van Gerwen: “Een sponsor meldde me laatst juichend dat zijn merk in een samenvatting 27 seconden in beeld was geweest. Als er net zoveel ijshockey op tv komt als Engels voetbal, zouden we een topcompetitie hebben.“

Nadat de NOS de voetbalrechten verloor aan Talpa hoopte ook de Nederlandse IJshockey Bond (NIJB) van die leemte te kunnen profiteren. Er werd een samenwerkingsverband gesloten tussen de hockeybond, de volleybalbond, de basketbalbond, de ijshockeybond en de honkbalbond. Er zou een Studio Sport League komen, commercieel te vergelijken met de Champions League in het voetbal; vijf sporten met dezelfde bordreclame, dezelfde sponsors en dezelfde uitstraling. Het plan kwam er in Hilversum echter niet door.

Henk Hille, directeur van de ijshockeybond, betreurt dat. “De hele opzet zat goed in elkaar. De sporten vulden elkaar het hele jaar door aan. Het zou beginnen in de zomer met hockey en honkbal. En als die sporten zoals nu stilliggen zouden wij in beeld komen. IJshockey, basketbal en honkbal hebben in Noord-Amerika bewezen prima tv-sporten te zijn. Maar je moet het wel op een goede wijze in beeld brengen. Deze bekerfinale is opgenomen met twee camera's. Als er acht lenzen op het ijs zijn gericht, zoals het plan was, wordt het al heel anders.“

Desondanks zit het ijshockey in Nederland volgens Hille toch enigszins in de lift. Steeds meer jonge talenten gaan op vijftien-, zestienjarige leeftijd naar Duitsland, Noord-Amerika, Zweden of Tsjechië om daar de opleiding af te maken en zich op een hoger niveau verder te ontwikkelen.

In Groningen, Nijmegen en Tilburg kunnen jonge talenten terecht voor centrale trainingen. Het ledental van de NIJB ligt rond de vijfduizend. Amsterdam kent zelfs een wachtlijst voor tachtig jeugdige spelers. Recordinternational Berteling: “Maar het blijft toch een probleem dat je niet overal terecht kunt. Ik moet mijn zoontje in Volendam ophalen en voor een goede opleiding naar Zoetermeer brengen om te trainen.“

Ondanks de geringe tv-aandacht laat het bedrijfsleven het ijshockey niet helemaal in de steek. Hille werkt aan een opzet voor volgend seizoen met liefst twaalf teams in de hoogste afdeling. Twee keer zoveel als nu. In het tweede deel van de competitie haken de zes zwakste deelnemers af. De strijd om de Coupe der Lage Landen met een aantal Belgische teams komt te vervallen.

Berteling en Van Gerwen vonden de bekerfinale reclame voor het ijshockey. Tilburg begon fel en nam in de eerste periode een 2-0 voorsprong door treffers van Doug Stienstra en Dave Iannazzo. In de tweede periode scoorden beide teams niet, mede door het goede werk van de goalies Martin Trommelen (Tilburg) en Tomas Kalousek (Amstel Tijgers). Pas in de laatste twintig minuten zuivere speeltijd voerden de Tijgers het tempo op en lieten ze zich van hun beste kant zien.

Een groot aantal straffen werkte aan Amsterdamse kant echter remmend op de inhaalrace. Zo moest Simon de Wit in een cruciale fase tien minuten naar de kant. Pas in de slotfase verkleinde Hartogs de achterstand tot 2-1. Maar de Trappers profiteerden via Stienstra van het Amsterdamse va banque-spelletje zonder goalie (3-1). Zelfs bij de huldiging gingen Mark Donders, Dennis Donders (Tilburg) en Kyle Schutte (Tijgers) nog met elkaar op de vuist. Dat was weer geen reclame voor het ijshockey. Berteling: “Frustratie. Dat krijg je er niet uit.“

    • Erik Oudshoorn