'In de marge ontstaat de onrust'

Amsterdam wil allochtone jongeren aan het werk of op school hebben. Volgens Wethouder Aboutaleb hebben jongeren en bedrijven een eigen verantwoordelijkheid.

Voor een Amsterdamse onderwijswethouder spreekt Ahmed Aboutaleb opvallend veel met ondernemers. In de afgelopen maanden was hij bij ING, bij de Kamer van Koophandel, bij de werkgevers in de haven en op Schiphol.

Hij spreekt bedrijven aan op hun verantwoordelijkheid. Om stageplaatsen te geven aan jonge, allochtone Amsterdammers. Om te investeren in opleidingen. Hij vindt een luisterend oor, zegt hij. 'Bedrijven zien hun eigenbelang.' De werkloosheid onder allochtone jongeren moet omlaag, vinden ook werkgevers: alleen zo ontstaat een stabiele maatschappij.

Goede voornemens alleen zijn niet genoeg. De jeugdwerkloosheid onder allochtone jongeren is sinds 2001 meer dan verdubbeld. Een op de vijf allochtone jongeren werkt niet, maakte het Sociaal en Cultureel Planbureau vandaag bekend. Bij autochtone jongeren is dat op dit moment één op de elf.

Hoe komt dat?

'Het is zo oud als de weg naar Rome. Het gaat om jongeren die slecht of half zijn opgeleid. In de Randstad is dat extra problematisch omdat er weinig productiewerk is.'

Maar dat is niet helemaal waar. Ook bij dezelfde leeftijd en opleiding worden of blijven allochtone jongeren eerder werkloos.

'Discriminatie komt voor. Maar jongeren die je hierover spreekt, noemen dat vaak als eerste en enige reden. En ik wil niet dat dit leidend wordt. Er moet oog zijn voor het eigen onvermogen om bijvoorbeeld school af te maken.'

Wat moet er gebeuren?

'In Amsterdam krijgen jongeren onder de 27 geen uitkering meer, maar hulp bij het zoeken naar werk. En ze kunnen nu het hele jaar door beginnen aan een opleiding. Als ze in november iets willen, hoeven ze niet tot januari, of september te wachten. Dat betaalt de gemeente.'

'Ook Amsterdamse werkgevers zijn bereid naar oplossingen te zoeken. Ik heb gesproken met werkgevers op Schiphol. Een bedrijf als ING probeert de stageplekken toegankelijker te maken en schenkt computers aan opleidingen. Het kompas wijst in de goede richting. We zien al dat jongeren langer op school blijven.'

U bent een rasoptimist: op de arbeidsmarkt is geen verbetering te zien. Integendeel.

'Nee, maar we hebben net een economische crisis van vijf jaar achter de rug. Allochtone jongeren zijn ook slachtoffer van het 'last in, first out-'principe. De vakbonden zouden niet moeten blijven vechten voor dat principe.'

Wat kunnen de gevolgen zijn van jeugdwerkloosheid?

'Mijn gesprekken met het bedrijfsleven hebben altijd een enigszins dramatisch karakter. Het moet niet zo zijn dat jongeren, hoe onterecht dat misschien ook is, het gevoel krijgen dat ze naar de marge van de samenleving worden geduwd. Als de jongeren ook nog het gevoel hebben dat dat te maken heeft met hun afkomst, heb je een perfecte melange voor maatschappelijke onrust.'