Het beeld

Gisteren zond Talpa de aangekondigde derde aflevering van Op z'n Hollands niet meer uit. Het ging niet om de kijkcijfers van wat ik twee weken geleden beschreef als 'een oervervelende realityshow' rond Nederlands bekendste porno-actrice Kim Holland. De zender vond het programma niet goed bij de rest van het aanbod passen. Inderdaad was er veel in te zien dat de Kijkwijzer voor tienen sterk ontmoedigt.

Talpa, NSE, 16 januari, 20.14u

Net als de betaalzender Canal+ heeft de zender van John de Mol vijf maanden na de start nog steeds een imagoprobleem. Hoewel er tegen alle televisiewetten in wordt gemikt op allerlei doelgroepen door elkaar, en tinnef en aardige programma's elkaar willekeurig afwisselen, denken veel mensen dat het er alleen maar om porno en voetbal draait. Het schrappen van Op z'n Hollands wekt slechts verbazing voorzover men zich de risico's kennelijk niet eerder had gerealiseerd.

Talpa's eigen nieuwsshow NSE bracht de verdwijning van Kim zakelijk. Er zijn mensen die suggereren dat ik daarentegen over alles aangaande Talpa geen onafhankelijk oordeel meer zou kunnen vellen. In principe zou ik u er niet graag mee lastigvallen, maar als zulke diverse collega's als Albert Verlinde (RTL Boulevard) en Jan Blokker (de Volkskrant) je integriteit in twijfel trekken, dan rest je weinig anders dan een reactie in je eigen kolommen.

Ik ben de afgelopen weken te zien geweest bij Talpa, als deelnemer aan De slimste, een door Linda de Mol gepresenteerde dagelijkse quiz. Vanavond zit ik er voor de achtste en voorlopig laatste keer, want dat is het maximale aantal deelnemingen.

De redenering van mijn critici luidt dat ik mij heb gecompromitteerd en niet meer zuiver over andere programma's van Talpa kan oordelen. Ik heb daar wel degelijk tevoren over nagedacht en vond dat er geen overwegende bezwaren waren. Ik houd van quizzen en schrijf daar nooit over. Ik handel zonder last of ruggespraak, dus neem ook nu de volledige verantwoordelijkheid voor mijn keuze, in het besef dat de juistheid van zulke afwegingen achteraf ook door anderen dan mijzelf getoetst wordt en dat je als relatieve autoriteit soms met 'beeldvorming' te maken kunt krijgen.

De vraag naar de beroepsethiek van een recensent vind ik wel degelijk relevant, maar steeds minder eenduidig te beantwoorden. Mag een tv-criticus aan een quiz deelnemen, een filmrecensent een scenario schrijven of een presentator over zijn eigen producties jubelen? Laatst schreef ik met enige aarzeling twee keer over coproducties van VPRO en NRC Handelsblad. In een radiodebat werd me onlangs voor de voeten geworpen dat een negatief hoofdartikel in deze krant over de acties van publieke-omroepmedewerkers ingegeven moest zijn door televisieambities van uitgever PCM.

We leven niet meer in een verkokerde samenleving, waarin journalisten altijd bij hun leest moeten blijven. Het is voor veel mensen van de oude stempel even wennen dat dagbladen tot dezelfde biotoop als televisiezenders beginnen te behoren.

Ik denk namelijk dat daar het probleem zit, bij de vermeende onverenigbaarheid van twee milieus. Vermoedelijk zou niemand naar mijn relatie met de VARA en Astrid Joosten hebben getaald, als ik in Twee voor twaalf was verschenen. Talpa is melaats en taboe.

    • Hans Beerekamp