'Afluisteren in VS leverde weinig op'

De stortvloed van namen, e-mails en telefoonnummers van verdachte burgers die de Amerikaanse inlichtingendienst NSA na de aanslagen van 11 september 2001 leverde aan de federale recherche (FBI) leidde in vrijwel alle gevallen tot niets of tot onschuldige Amerikanen.

Dat meldt de krant The New York Times vandaag op basis van bronnen bij beide diensten.

De FBI klaagde regelmatig bij de NSA, die zoveel ongefilterde informatie verzamelde door het afluisteren van telefoons en internetverkeer, dat FBI-agenten werden bedolven onder het werk. Het ging om duizenden tips, die door honderden agenten moesten worden nagetrokken. De toenmalige directeur van de FBI, Robert Mueller, maakte zich bovendien zorgen over de juridische basis waaronder het afluisteren van burgers werd gedaan. De wettelijk verplichte toestemming van een rechter, werd niet gevraagd. Onder een wet uit 1978 is dit illegaal.

The New York Times onthulde vorige maand dat president Bush zelf toestemming had gegeven voor de telefoontaps zonder dat daarvoor de gebruikelijke toestemming van de rechter werd gevraagd. De president verdedigde zich met een verwijzing naar de speciale bevoegdheden die hij heeft in het kader van de oorlog tegen terreur. Volgens Bush zijn door de telefoontaps 'Amerikaanse levens gered' en zal het programma niet worden beëindigd.

Volgens de door de krant geïnterviewde FBI-functionarissen heeft de informatie die is verkregen uit het afluisteren, zelden geleid tot bruikbare inlichtingen over tot dan toe onbekende mogelijke terroristen. Ook leidde het de agenten af van ander werk, dat in de ogen van de FBI meer informatie zou hebben opgeleverd. 'We onderzochten een nummer, vonden uit dat het van een leraar was met geen enkele indicatie dat hij ooit betrokken was bij internationale terreurgroepen - zaak gesloten. Na duizend nummers, en als geen enkele iets oplevert, raak je gefrustreerd', aldus een anonieme oud-FBI-agent.

De inlichtingendienst NSA ontkent dat het afluisterprogramma weinig nieuwe informatie heeft opgeleverd. 'Ik kan ondubbelzinnig zeggen dat we informatie hebben gekregen die anders niet voorhanden zou zijn geweest', aldus een woordvoerster van de NSA.

De Amerikaanse senaatscommissie voor juridische zaken is bezig met een onderzoek over de juridische basis waarop het afluisteren van Amerikaanse burgers door de inlichtingendienst NSA stoelt. Onder andere minister van Justitie Alberto Gonzales zal voor de commissie moeten getuigen.