Acties in Europa tegen havenrichtlijn

In verschillende Europese havens hebben arbeiders vanmorgen het werk neergelegd uit protest tegen plannen om havendiensten in de Europese Unie te liberaliseren.

A dock worker leaves his crane at the port of Helsinki January 11, 2006. All of Finland's ports shut down for half a day on Wednesday as a result of strike action by the Transport Workers' Union. The union is participating in a European Union-wide protest against a new port directive which would allow shipping companies to handle much of the work currently done by dock workers. Europe's stevedores oppose the proposal, fearing that it will result in mass layoffs. FINLAND OUT NO THIRD PARTY SALES REUTERS/Lehtikuva/Tor Wennstrom Een dokwerker in de haven van Helsinki gaat een halve dag staken uit protest tegen de EU-havenrichtlijn. REUTERS

In de grootste haven van Europa, Rotterdam, deden zo'n 700 werknemers mee aan een werkonderbreking van enkele uren. Bij containeroverslagbedrijf ECT werd vanmorgen niet gewerkt, zei een woordvoerder van vakbond FNV. In Antwerpen, de tweede haven van Europa, werden helemaal geen schepen meer geladen of gelost. Ook in Frankrijk, Portugal, Zweden, Finland en Denemarken voerden havenarbeiders actie.

Duizenden havenwerknemers zijn volgens de vakbonden vertrokken naar Straatsburg om daar te demonstreren bij het Europees Parlement. Komende dagen behandelt het parlement de zogenoemde havenrichtlijn. Die is bedoeld om een einde te maken aan monopolies op het laden en lossen van goederen en op het loodsen van schepen. Volgens vakbonden dreigen veel havenarbeiders door de richtlijn hun baan te verliezen. Rederijen zouden hun schepen in de toekomst ook kunnen laten lossen door de - goedkopere - bemanningsleden.

Het omvangrijkst waren de acties in België. In Gent, Zeebrugge, Oostende en Antwerpen begonnen havenarbeiders vanmorgen aan een 24-uursstaking. Volgens het Antwerpse havenbedrijf kost de staking 10 à 12 miljoen euro. 'En dat is een onmiddellijk zwaar commercieel verlies', zei de baas van het havenbedrijf, Eddy Bruyninckx, tegen de Vlaamse omroep VRT. 'Maar er is ook het imagoverlies. We hebben de laatste tijd toch wel heel veel acties gehad. Dat doet onze campagnes voor de haven teniet.'

De havenrichtlijn kent een lange geschiedenis. Een eerder voorstel werd in 2003 weggestemd door het Europees Parlement. Havenarbeiders die toen in Straatsburg demonstreerden, gooiden metalen hekken naar de politie en ontzegden parlementariërs de toegang tot het gebouw van het Europees Parlement.

De Europese Commissie besloot vervolgens toch een nieuw voorstel voor een havenrichtlijn te doen. Volgens de Commissie is dat nodig om de concurrentie in havens te bevorderen en om een einde te maken aan de staatssteun die veel Europese havens nog krijgen.

Behalve het mogelijke banenverlies brengen vakbonden daar ook het argument van de veiligheid tegenin. Die zou in het geding zijn wanneer minder ervaren of gekwalificeerd personeel zich mag gaan bezighouden met het laden en lossen van schepen.

De kans is overigens groot dat de richtlijn opnieuw wordt weggestemd. Zelfs als de havenrichtlijn wordt aangenomen, zal dat niet ongeschonden zijn. Er zijn 149 amendementen ingediend.