Haneke in de aanbieding

De grootste trend in dvd-land is de “box'. En er werd hier al eerder gesignaleerd dat het begrip “box' mede daardoor nogal aan inflatie onderhevig is.

Wat is een box? Heel simpel: een doosje met daarin één of meer dvd's, waarbij je er als argeloze consument vanuit mag gaan dat die dvd's omdat ze nu eenmaal in een doosje zitten dat er een beetje als een cadeautje uitziet, ook vergezeld gaan van wat frutsels en opsmuk in de vorm van extra's. Extra's betekenen in een ideale dvd-wereld: achtergrondinformatie over de film en de makers, in de vorm van interviews, commentaartracks, documentaires en making of's. En dus niet: een stelletje trailers en een televisiecommercial.

Tegenwoordig is de dvd-box nog steeds een marketinginstrument. Maar de strijd om de consument is een stuk cynischer geworden. Belanghebbenden uit de Nederlandse filmwereld hebben laten berekenen dat er jaarlijks zo'n 150 miljoen filmdownloads plaatsvinden (al wil dat nog niet zeggen dat er ook 150 miljoen complete speelfilms worden gedownload en bekeken).

Een box dus. Een box is net zoiets als de Hamsterweken bij de ene supermarkt of eentje van de drie gratis bij de andere. Dus: stop drie Belgische films bij elkaar in een doosje (Rosetta, Toto le héros, Meisje en Pauline & Paulette) en klaar is Kees. Of verzamel drie “meesterlijke' films van Michael Haneke (La pianiste, Code inconnu en Funny Games) en doe alsof het een weloverwogen keuze uit het oeuvre van de Oostenrijkse meesterpessimist betreft. In het geval van Haneke is het trouwens niet zo moeilijk om de plank mis te slaan, want de ernstige moralist behoort tot de Europese filmtop. Zijn films zijn bedoeld als “tegengif' tegen de Amerikaanse methode om de toeschouwer tijdens het kijken buiten spel te zetten. Bij Haneke moet je altijd reuze alert zijn op wat er gebeurt (vaak alledaagse dingen met een gruwelijke morele twist) en je voortdurend afvragen in hoeverre je daar tijdens het kijken medeplichtig aan wilt zijn. Het meest extreem gebeurde dat in Funny Games waarin twee jongens een gezin terroriseren en op een gegeven moment recht de camera inkijken en de toeschouwer zeggen: dit wilde je toch? Met Haneke's nieuwste in het verschiet (de politieke thriller Caché over privacy, demonen uit het verleden en de Franse houding inzake de Algerijnse kwestie) een goede reden om zijn recente werk nog eens te bekijken. Daarbij zal de Elfride Jelinek-verfilming La pianiste, met Isabelle Hupert, over de destructieve seksuele relatie van een pianolerares met een talentvolle leerling, waarschijnlijk de grootste trekker zijn.

Dana Linssen

Michael Haneke: 3 meesterlijke films Films: **** Extra's:*
    • Dana Linssen