Oost-Timor krijgt deel van olieveld

Australië en Oost-Timor, een van de armste landen van Azië, hebben gisteren een conflict over maritieme grenzen in de olie- en gasrijke Timorzee opgelost. Het rijke Australië heeft afgesproken dat Oost-Timor 50 procent van de opbrengsten zal krijgen van de Greater Sunrise olie- en gasvelden die tussen beide landen liggen. Intussen zal de kwestie van de zeegrens 50 jaar vooruit worden geschoven.

De Greater Sunrise-velden liggen dichter bij Oost-Timor dan bij Australië. Volgens een eerder akkoord tussen Australië en Indonesië, dat de voormalige Portugese kolonie Oost-Timor in 1975 annexeerde, zou Australië meer dan 80 procent van de opbrengsten van het veld ontvangen.

Die overeenkomst borduurde voort op een maritiem grensverdrag tussen beide landen uit de jaren zeventig van de vorige eeuw, dat was gebaseerd op de grens van het Australische continentale plat. Dat eindigt op 74 kilometer van de kust van Timor. Het internationale recht gaat uit van een grens midden tussen twee landen, ongeacht de zeediepte. Oost-Timor heeft het verdrag tussen Indonesië en Australië nooit erkend.

Australië had aanvankelijk ingezet op eenzelfde verdeelsleutel met Oost-Timor als met Indonesië. De onafhankelijke regering van Timor aanvaardde dat niet en bewerkte de publieke opinie in Australië, door te stellen dat de grote rijke buurman zich gierig opstelde.

Oost-Timors minister van Buitenlandse Zaken, José Ramos Horta, erkende gisteren bij de ondertekening van het akkoord in Sydney dat zijn land volgens het internationale recht wellicht 100 procent van de opbrengsten van Sunrise zou kunnen claimen. “Dat is een interpretatie, maar het is maar de vraag of de andere partij die zou erkennen of dat er een internationale rechtbank zou zijn die zo'n uitspraak zou doen“, aldus Horta. “Dit is een eerlijke en rechtvaardige overeenkomst.“

Het akkoord van gisteren verandert een eerder akkoord over de olie-opbrengsten in drie andere delen van de Timorzee niet. Waarnemers menen dat Oost-Timor op basis van de overeenkomst van gisteren 25 miljard Australische dollar (15,6 miljard euro) aan opbrengsten tegemoet kan zien. Dat is 15.000 euro per inwoner. De exacte inkomsten zijn afhankelijk van exploitatie door een consortium waarvan ook energieconcern Shell deel uitmaakt.