Ledenverlies bij coalitiepartijen

Van de drie regeringspartijen verloor D66 het afgelopen jaar naar verhouding de meeste leden (5,8 procent). Het aantal CDA-leden daalde met 5,5 procent, de VVD boekte een ledenverlies van 4,1 procent.

Dat blijkt uit cijfers die het Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen vandaag bekend heeft gemaakt.

Het ledenaantal van de linkse oppositiepartijen nam het afgelopen jaar toe. GroenLinks groeide het meest (3,3 procent). PvdA en SP boekten een ledenwinst van 1,3 procent. Ook de SGP, die de overheidssubsidie kwijtraakte omdat de partij vrouwen verbiedt volwaardig lid te zijn, groeide (1,9 procent).

De LPF verloor vorig jaar bijna veertig procent van de leden. De partij blijft met 1.274 leden nét boven het minimumaantal dat het ministerie van Binnenlandse Zaken hanteert bij de toekenning van overheidssubsidie.

CDA en VVD hebben volgens het Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen te maken met een vergrijsd ledenbestand. Van de VVD-leden is ongeveer een kwart ouder dan 70 jaar. De gemiddelde leeftijd van het PvdA-lid daalde van 56,3 in 2000 tot 55,3 in 2005.

Het totale aantal leden van politieke partijen daalde vorig jaar met 1,6 procent: 300.201 Nederlanders zijn lid. In 2002 en 2003 was het aantal leden nog gestegen. Volgens het Documentatiecentrum was dat het gevolg van de opkomst van Pim Fortuyn. “De structurele trend in ledenaantallen is neerwaarts“, zegt Gerrit Voerman, hoofd van het Documentatiecentrum.

Volgens Voerman is het onterecht om de afname van de ledenaantallen van CDA en VVD alleentoe te schrijven aan onvrede over het huidige kabinet. “Het verlies bij die partijen is al een jaar of twintig aan de gang.“ Van de ongeveer 6.500 mensen die hun CDA-lidmaatschap opzegden, meldden zo'n zeshonderd dat ze dat deden om politieke redenen. Eenderde van de ex-leden noemde geen reden voor hun opzegging.

Voerman durft niet te zeggen of het ledenverlies van D66 wél te maken heeft met onvrede over de regeringsdeelname. De partij vraagt geen verklaring bij de opzegging. “We weten het dus gewoon niet“, zegt Voerman.

Bij de SP neemt het ledenaantal al sinds begin jaren negentig toe.