Het vliegwiel van sportstad Rotterdam draait

Rotterdam mocht zich het afgelopen jaar de sporthoofdstad van Europa noemen. Wat heeft het sportjaar opgeleverd, behalve volksspektakel?

Klaus Schrodt from Germany flies his Extra 330 XS plane under the Erasmus Bridge during the Rotterdam Air Race in the centre of Rotterdam, The Netherlands, June 12, 2005.The Rotterdam Air Race is the second stop of the 2005 World series which features the world's finest acrobatic pilots and was launched two months ago in Abu Dhabi. The race will occur in Austria, Ireland, UK, Hungary and the U.S. over the next few months with a total of seven events. REUTERS/Michael Kooren REUTERS

Vol trots sloeg de stad zichzelf twee weken geleden op de borst. Rotterdam, twaalf maanden lang de officiële sporthoofdstad van Europa, sloot het sportjaar 2005 af, en in koor riepen de aanwezigen dat het voorbije kalenderjaar “een doorslaand succes“ was geweest. En niet alleen dankzij de gierende autobanden op de Coolsingel (Monaco aan de Maas) of de halsbrekende toeren van de stuntvliegers nabij de Erasmusbrug (Air Race).

Ook Eric Gudde kijkt terug op “een bijzonder geslaagd jaar“. Al is dat in het besef dat hij, als directeur van de gemeentelijke dienst Sport & Recreatie, een beetje voor eigen parochie preekt. Maar: “Ik lieg als ik zeg dat we onze doelstellingen niet gehaald zouden hebben. Sterker nog: halverwege de rit bleek het succes zo groot dat we de koppen bij elkaar hebben gestoken. Wat vooraf al duidelijk was, hebben we toen min of meer vastgelegd: dit mag niet wegebben, dit is geen eind- maar een vertrekpunt.“

Behalve gastheer van een keur aan (top)sportevenementen was Rotterdam het afgelopen jaar, als de zelfbewuste “European Capital of Sports', vooral in strijd met zichzelf. Achterstallig onderhoud, in sommige delen van de stad pregnant zichtbaar, werd aangepakt door gemeente en deelgemeenten. Veertig gym- en/of sportzalen kregen een grondige opknapbeurt. Daarnaast werden 35 “trapveldjes' aangelegd, merendeels in de achterstandsbuurten waar, aldus Gudde, “kinderen vaak geen kant op kunnen“.

Trots is de stad, en Gudde met name, op het project Elke Dag Bewegen. Onder leiding van een gesubsidieerde vakleerkracht wordt op dertig basisscholen dagelijks een uur besteed aan bewegen en aan les in gezonde voeding. “Het is maar een begin, want Rotterdam telt ongeveer tweehonderd scholen, maar toch: er is budget om het aantal scholen in vier jaar tijd uit te breiden naar negentig.''

Tot 2009 nemen gemeente en deelgemeenten die kosten voor hun rekening. Maar daarna? Wie trekt dan de portefeuille? Die vraag heeft Gudde zichzelf ook gesteld. “In maart zijn de gemeenteraadsverkiezingen, en vanaf dat moment zou alles in theorie anders kunnen zijn. Al lijkt me dat stug. Het afgelopen jaar heeft, voor zover ik kan nagaan, ook de laatste twijfelaars over de streep getrokken, waar het om het maatschappelijke nut van sport gaat.“

Op de vernieuwde sportwebsite van de stad (www.rotterdamsportstad.nl) staat te lezen dat het ledenaantal bij de in totaal 403 Rotterdamse sportverenigingen gemiddeld met vijf procent is gestegen. Gudde: “Wat het hier altijd goed doet, zijn economische cijfers. Het blijkt dat Rotterdam in 2005 veertig procent meer hotelboekingen had. Dat is weliswaar niet volledig aan het sportjaar toe te schrijven, maar al die evenementen zullen wel degelijk van invloed zijn geweest.“

Het mooiste compliment ontving Gudde vorige maand, vlak nadat het zoveelste trapveldje was aangelegd in de Maasstad. “Een man stuurde mij een e-mailtje, waarin hij vertelde over zijn zoontje die het pas opgeleverde kunstgrasveldje bij hem in de buurt zijn mooiste Sinterklaas-cadeau ooit had genoemd. Toen ik dat las, dacht ik: daar doen we het dus voor.“

Maar wil Rotterdam zijn status als “de onbetwiste nummer één sportstad van Nederland' behouden, dan moet snel een begin worden gemaakt met de aanleg van nieuwe topsportaccommodaties in de regio Rijnmond. Aldus luidde de waarschuwing in het afgelopen zomer gepresenteerde rapport Accommodaties voor Rotterdam Sportstad. De stad mag dan prat gaan op de eigen daadkracht, feit is dat de afgelopen vijf jaar in andere steden beduidend meer topsportvoorzieningen zijn gebouwd, luidde de waarschuwing van enkele gemeentelijke diensten aan het adres van het stadsbestuur.

Die boodschap is aangekomen. Het college van B en W investeert dit jaar 19,3 miljoen euro in de uitbreiding van het Topsportcentrum (een indoorarena) en in een indooratletiekcentrum (200 meter). De voornemens zijn opgenomen in de begroting voor 2006, die het college begin oktober presenteerde. Hoog op de verlanglijst staan daarnaast een roei-, een schaatsbaan (400 meter) en een indoorwielerbaan. Ook de wens om een volwaardig zwembad (50 meter) neer te zetten, is nieuw leven ingeblazen.

Ook die politieke bereidwilligheid beschouwt Gudde als “de pure winst“ van het afgelopen jaar, dat Rotterdam zo'n vijftien miljoen euro kostte. Drie jaar geleden nog maar sneuvelde het door schaatser Bart Veldkamp geïnitieerde plan voor de bouw van een multifunctioneel topsportcomplex (Optrium), met een modern 50-meterbad en een overdekte atletiek-, wieler- en ijsbaan, in de deelgemeente Prins Alexander. Het gemeentelijke investeringsbedrag (veertig miljoen) was te hoog, oordeelde de raad toen.

Tevreden is S&R-directeur Gudde nog niet, maar: “We hebben een begin gemaakt, en als ik mijn oor zo links en rechts te luister leg, dan proef ik op alle niveaus nog steeds groot enthousiasme. Het sportjaar was een kick-off. Formeel is het afgesloten, maar in feite loopt het gewoon door. Het vliegwiel draait, zij het in een wat trager tempo.“

Maar mag het even? Gudde, lachend: “Als je toch per se een kritische noot wilt horen: de gemeente heeft het afgelopen jaar regelmatig moeten horen dat de stad wel erg vaak was afgesloten voor wéér een evenement. Dat was volgens velen toch wel een minpunt.“