Hervorm, of ik blaf

Wie nu nog moet reageren is echt te laat. Dinsdag lanceert concurrentiewaakhond NMa, de Nederlandse Mededingingsautoriteit, haar plannen voor 2006.

Wie invloed had willen uitoefenen, kon de afgelopen maanden reageren op een zogeheten consultatienota waarin de plannen worden ontvouwd. Wie wel heeft gereageerd en is vergeten te vermelden dat zijn reactie geheim was, vindt zijn mening straks terug op de NMa-website.

Vorig jaar kreeg de NMa ruim 30 reacties, waarvan 26 op de website terug te vinden zijn. De inzenders zijn partijen die vrezen dat de NMa in hun domein komt neuzen, zoals accountants, notarissen en banken. Anderen zijn direct belanghebbenden wegens tarieven, zoals KLM en Schiphol. En ook de politieke broodheer van de NMa, het ministerie van Economische Zaken, liet van zich horen.

Met zulke consultatienota's en publicatie van reacties wil de NMa transparant zijn tegenover de samenleving, zoals dat tegenwoordig heet. Nadeel is dat het beoogde werkterrein weinig verrassingen meer heeft. Ook dat willen toezichthouders graag: voorspelbaarheid.

Wie krijgt dit jaar extra aandacht? De NMa wil verder wroeten in de zakelijke dienstverlening: financiële instellingen, accountants en notarissen. Afgelopen week opende de NMa bijvoorbeeld een apart dossier op haar website over de financiële sector. Dat is een teken dat een kritische grens is overschreden.

Verder mikt de waakhond op sectoren in een overgangsfase. De overgang van strenge regelgeving naar meer marktwerking, zoals in de bedrijfstakken energie en zorg.

Wat levert het de consument op? In haar recente monitor van financiële diensten constateert de NMa bijvoorbeeld dat “de verhoogde aandacht [...] vruchten afwerpt“. Zoals ontluikende concurrentie op de markt voor pinbetalingen en de minimale korting van 1 eurocent op de pintarieven die banken de detailhandel in rekening brengen.

Een onderwerp dat niet in het consultatiedocument staat, krijgt de NMa als afscheidscadeautje van directeur H. Don van het Centraal Planbureau, de Haagse rekenmeesters die zoveel concurrentie en marktwerking in hun analyses doen. Hij lanceert in zijn CPB-nieuwsbrief “het vergeten hervormingsdossier“: de woningmarkt. Hij kondigt alvast “een meer omvattende analyse“ aan van de effecten van belastingen en subsidies op het wonen.

Zou Don nog gereageerd hebben op de NMa-consultatienota? Twee Haagse autoriteiten die concurreren om de meest rijpe sectoren voor hervorming. Het lijkt wel marktwerking.

Menno Tamminga