Jaspers mooi in turksfruitig paar

Ze is een stevige meid, maar gracieus vlindert ze over de stenen in het water van vlonder naar vlonder. En verbaasd en kwetsbaar laat zij zich door een vreemde man tegen een slagershakblok drukken. Wendell Jaspers speelt de hoofdrol van Lin in Hokwerda's kind, de toneelbewerking van de roman van Oek de Jong.

Regisseuse Madeleine Jutten-Matzer maakte Hokwerda's kind in 2004, als kleine werkplaatsvoorstelling bij Productiehuis Brabant. De voorstelling was kort in de provincie te zien. Verrassend genoeg werd Jutten-Matzers muze Wendell Jaspers genomineerd voor de belangrijke toneelprijs Colombina, waardoor de voorstelling een tweede leven krijgt.

Lin is een levenslustige, sterke vrouw, maar ook voor eeuwig het kind van haar vader. Omdat hij verdween toen ze tien was, waardoor de innige liefde tussen vader en dochter voor eeuwig stilstaat in de tijd. Op de schoenen van haar vader gedragen worden, dat wil Lin. Maar wie kan haar dragen? Ze is gedoemd om zich aan een man te binden die net zo'n onbetrouwbare holenmens is als haar vader, ze is gedoemd tot gevaarlijk overleven. Toch zal de geschiedenis zich niet helemaal herhalen: daarvoor lijkt Lin zèlf te veel op haar vader.

De Jongs boek heeft iets schematisch, met die vader en die dochter, de belle en het beest, de botte arbeider en de ontwikkelde stadse meid, aantrekken en afstoten, het verleden waar je nooit onderuit komt - maar het verbluffend krachtige spel van Wendell Jaspers laat Hokwerda's kind dit schema ver overstijgen.

Ze is moeilijk plaatsbaar, deze Lin. Haar speelse onstuimigheid, haar ongrijpbaarheid, de combinatie van de stevige vrouw en het kwetsbare kind maken haar onweerstaanbaar: voor deze vrouw zou ieder man als een blok vallen. Samen met Arjan Duine, die zowel haar minnaar als haar vader speelt, maakt ze een turksfruitig liefdespaar; zo mooi, zo roerend, zo gedoemd.

Zoals gebruikelijk bij boekbewerkingen op het toneel hanteert Jutten-Marzer de vorm van verteltheater; de spelers vertellen het verhaal deels rechtstreeks aan het publiek, en deels worden de scènes nagespeeld. Dat geeft een plezierige losse vorm, die veel van de acteurs vergt. Maar dit ensemble, verder met Fokka Deelen en Steye van Dam in alle bijrollen, redt zich er wonderbaarlijk goed uit. Jutten-Marzen laat het viertal snel cirkelen over de vlonders, rondom het water in het midden, dat Lins verleden symboliseert, en haar verloren vaderliefde, en haar hang naar het gevaar. Middenin staat het slagershakblok met het mes, dat dreigend de laatste scène aankondigt.

Voorstelling: Hokwerda's kind, naar Oek de Jong, door Productiehuis Brabant. Gezien 5/1 Verkadefabriek, Den Bosch. Tournee t/m 18/3. Inl. (073) 6125579.

    • Wilfred Takken