Weinig vet is geen garantie voor afvallen

Een dieet met weinig vet biedt geen enkele garantie op blijvend gewichtsverlies. Dat blijkt uit een langlopend Amerikaans onderzoek naar de effecten van een weinig-vet-veel-koolhydraten dieet.

Bij gewichtsverlies en -handhaving gaat het om de calorieën, minder om vet of koolhydraten. Dat is de onontkoombare conclusie na de publicatie van de Women's Health Initiative Dietary Modification Trial. In dat onderzoek onder bijna 50.000 vrouwen na de overgang kregen bijna 20.000 een dieet voorgeschreven waarin het aandeel vet was gereduceerd tot 20 procent van de dagelijkse energie-inname.

In een normaal dieet halen mensen 30 tot 40 procent van hun calorieën uit vet. De andere vrouwen kregen geen dieetadvies. Het onderzoek begon tussen 1993 en 1998 en is niet alleen bedoeld om gewichtsveranderingen vast te stellen, maar ook om het effect van dieet op borst- en darmkanker vast te stellen. Die laatste uitslagen komen nog, het onderzoek gaat nog door. Het onderzoek is gisteren gepubliceerd in de Journal of the American Medical Association.

Na 7,5 jaar waren de vrouwen die een weinig-vet-dieet volgden gemiddeld vier ons lichter dan de vrouwen die zelf mochten weten hoe ze aten. Dat verschil is verwaarloosbaar klein. In het eerste jaar van het onderzoek zag het er heel anders uit: de (erg) weinig vet etende vrouwen waren aanvankelijk meer dan 2 kilo lichter. Na 5 jaar waren ze weer op hun oorspronkelijke gewicht. Bijna alle deelnemende vrouwen waren te dik; gemiddeld zaten ze op de grens van overgewicht en vetzucht.

Het onderzoek is opgezet nadat in de jaren negentig een felle discussie ontstond over de oorzaak van de steeds dikker wordende Amerikanen. De auteurs van populair geworden dieetboeken beweerden dat de overheidspropaganda voor gezond eten (minder vet, vooral verzadigd vet en meer koolhydraten) had bijgedragen aan de vetzuchtepidemie. Atkins propageerde bijvoorbeeld een dieet dat best vetrijk mocht zijn.

De conclusie van het onderzoek is na die voorgeschiedenis dan ook: een laag-vet-dieet resulteert niet in gewichtstoename.

Als de 50.000 vrouwen als één groep worden beschouwd, blijkt dat de 20 procent vrouwen die na 7,5 jaar het meeste gewicht kwijt waren, minder vet aten en wat meer vezel. De conclusie is dat variatie in vet heel goed kan, maar dat alleen calorieën bepalend zijn.