Douane stopt met visitatie passagier

De douane op luchthaven Schiphol stopt per direct met het onderzoek van holtes in het onderlichaam. Aanleiding is een aanbeveling van de Nationale Ombudsman, Brenninkmeijer. Deze begint een onderzoek naar de zogeheten 100-procentscontroles, die bedoeld zijn om bolletjesslikkers te traceren.

Bij deze controles moeten verdachten zich uitkleden, bukken en zich laten onderzoeken in lichaamsopeningen. Volgens de Ombudsman is de douane niet gerechtigd om visitaties te doen waarbij holtes in het onderlichaam worden geïnspecteerd.

Volgens de ombudsman is dit een erg zwaar middel. Hij doet aan de minister van Financiën, waar de douane onder valt, dan ook een aanbeveling om te stoppen met deze visitaties. “Daar zullen we wat mee doen“, aldus de woordvoerder van de douane.

Aanleiding van het onderzoek is de klacht van een vrouw uit Suriname die aan deze controle is onderworpen. Een zeer vernederend onderzoek waarbij inbreuk wordt gedaan op de lichamelijke integriteit, meent Brenninkmeijer. De rechtbank in Haarlem oordeelde in drie zaken dat het ging om een “zeer vernederende behandeling'.

Naast deze ene klacht zijn er klachten binnengekomen over de manier waarop passagiers behandeld worden. Er wordt hen geen duidelijke informatie verschaft, ze moeten commando's opvolgen en krijgen gebruikte kleren om aan te trekken, aldus de ombudsman.

Om het aantal mensen dat een dergelijke procedure ondergaat te verminderen, wil minister Donner (Justitie, CDA) onderzoeken of de bodyscan, die momenteel in het detentiecentrum op Schiphol-Oost staat, verplaatst kan worden naar het luchthavengebouw. Dit schreef hij gisteren in een reactie op schriftelijke vragen van de Tweede-Kamerfractie van de SP.

Bij onderzoek met de bodyscan is geen visitatie nodig. Er wordt daarbij een röntgenfoto van de buikholte gemaakt zodat meteen zichtbaar is of iemand bolletjes heeft geslikt.

De controles worden uitgevoerd bij reizigers vanuit de Nederlandse Antillen, Aruba, Suriname en Venezuela. Sinds de invoering van de 100-procentscontroles in december 2003 tot juni 2005 zijn ongeveer 620.000 passagiers gecontroleerd. In die periode kwamen honderd klachten binnen over de controles.