Platte daken gevoelig voor hevige sneeuwval

Door hevige sneeuwval stortte maandag in Zuid-Duitsland een ijssporthal in waarbij waarschijnlijk 15 mensen omkwamen. Platte daken blijken gevoelig voor het gewicht van sneeuw.

Dit weekeinde leek er nog niet veel aan de hand. De overlast van de overvloedige sneeuwval in het zuiden van Duitsland, Oostenrijk en Tsjechië zorgde weliswaar voor overlast, maar dat is in deze regio in de winter niet ongebruikelijk. Maandagmiddag kwam daarin verandering toen in het Beierse dorpje Bad Reichenhall een ijshal instortte onder het gewicht van de sneeuw op het platte dak. Inmiddels zijn twaalf doden onder het puin vandaan gehaald, er zouden er nog drie onder liggen.

Na het ongeluk in Bad Reichenhall worden overal in de regio daken gecontroleerd en van sneeuw bevrijd. Sporthallen, treinstations en winkelcentra zijn uit voorzorg gesloten. In München stortte het dak van een opslagloods in. Daarbij raakte niemand gewond.

De burgemeester in Bad Reichenhall had steeds gezegd dat er geen gevaar dreigde. Het dak was kort voor de instorting nog gecontroleerd. Volgens de burgemeester heeft de overheid niet verkeerd gehandeld door maandagmiddag uit voorzorg wel een ijshockeytraining af te gelasten, terwijl de aanwezige schaatsers gewoon mochten blijven. In het toeristische dorp werd al jaren gediscussieerd over renovatie of afbraak van het sportcomplex uit de jaren zeventig. Volgens de burgemeester waren die discussies niet ingegeven door bouwtechnische problemen. Het openbaar ministerie heeft een onderzoek ingesteld.

Het ongeluk heeft ook de autoriteiten in Oostenrijk gealarmeerd. Aanvankelijk hielden die vol dat problemen als in Duitsland zich bij hen niet konden voordoen. Maar in Salzburg bezweken gisteren de daken van een bowlingcentrum en een congrescentrum onder de last van een dik pak sneeuw - daarbij deden zich geen persoonlijke ongelukken voor. Ook in Tsjechië hebben enkele daken het begeven. Zo stortte het dak van een supermarkt in Ostrava in, waarbij één gewonde viel.

De huidige situatie is uitzonderlijk doordat het al zo lang achtereen sneeuwt - sinds zondagavond vrijwel onafgebroken. Bovendien is de temperatuur relatief hoog (rond het vriespunt), waardoor de sneeuw vrij nat is en daardoor veel zwaarder dan gewoonlijk. Tussendoor viel de neerslag op sommige plaatsen bovendien in de vorm van ijzel. De harde wind blaast de sneeuw op sommige plaatsen ook nog eens extra op een hoop.

In Oostenrijk hebben de autoriteiten nu opdracht gegeven daken systematisch te controleren. Een aantal supermarkten en winkelcentra is geëvacueerd nadat daken onder de last van tientallen centimeters sneeuw vervormden. In het Duitse Traunstein, niet ver van Reichenhall, werd het station gesloten zodat de overkapping gestut en vervolgens gereinigd kon worden. In Rosenheim en Laufen werden sporthallen gesloten. In Lobensdorf stortte een transformatorhuisje in, waardoor huishoudens zonder stroom kwamen te zitten.

In het hele gebied is het treinverkeer gestremd omdat bovenleidingen en bomen het onder de last van de sneeuw hebben begeven en omdat Deutsche Bahn tijd nodig heeft om rails en wissels sneeuwvrij te maken. Autosnelweg A8, München-Salzburg, een belangrijke verkeersader voor wintersporters, was gisteren en vanochtend filevrij.

Dat platte daken gevoelig zijn voor overvloedige sneeuwval bleek ook afgelopen november in Nederland, toen in Hengelo daken bezweken onder het gewicht van de sneeuw. Voor het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieu (VROM) was dat aanleiding om binnen twee maanden met nieuwe richtlijnen te komen om instortingsgevaar van platte daken bedekt met sneeuw te verkleinen.

De inspectie deed ook in 2002 al onderzoek naar de constructies van platte daken, toen stortten de daken van Ikea in Amsterdam en van zwembaden in Etten-Leur en Weesp in na hevige regenval. Er is overigens wel een verschil tussen de belasting door water en die door sneeuw. Bij water wordt een beperkt deel van het dak belast, sneeuw drukt op het hele dak.

Met dank aan Harm van den Bergh en Michel Kerres