Vereniging tegen gratis toegang

Diverse partijen pleiten voor gratis openstelling van rijksmusea. De Museumvereniging voorziet echter problemen en denkt bovendien niet een ,,werkelijk anders publiek'' te trekken.

Onno Groustra, woordvoerder van de Museumvereniging uit Amsterdam, zet namens de vereniging vraagtekens bij het plan van de VVD om de grote rijksmusea het hele jaar door kostenloos toegankelijk te maken. Groustra: ,,Gratis toegang van musea leidt niet automatisch tot meer bezoekers. Een werkelijk ander publiek, zoals de VVD dat verwacht, trek je er niet mee. In 2002 is er op verzoek van staatssecretaris Rik van der Ploeg (Cultuur) al een onderzoek ingesteld naar de gevolgen van gratis openstelling. Uit het rapport Musea en plein publique blijkt dat de kunstinstellingen niet staan te springen om het bezoek zonder entreeprijs te ontvangen. Vooral jongeren voelen zich hierdoor niet aangesproken. De enige nieuwe groep die je misschien zou kunnen ontvangen is die van jonge gezinnen.''

Groustra erkent dat een nieuwe impuls om het museumbezoek te vergroten ook bij de vereniging hoge prioriteit geniet, maar dat de algehele kostenloze openstelling niet de ideale weg is. VVD-kamerlid Annette Nijs, die het voorstel gisteren tijdens de behandeling van de cultuurnota presenteerde, wil buitenlandse bezoekers wel laten betalen. Groustra: ,,Praktisch gezien is dat moeilijk uitvoerbaar. Ik voorzie problemen in de rij voor de kassa: Nederlanders kunnen gewoon doorlopen, buitenlanders niet. Bovendien geldt de vrije toegang niet voor speciale tentoonstellingen, die daardoor dus in verhouding duurder zullen zijn. Bovendien is het aanbod van de musea in Nederland zeer divers. Naast de grote, internationaal bekende instellingen zijn er ook tal van kleinere tot zeer kleine die niet door het rijk worden gesubsidieerd. Voor de bezoeker werkt dit allemaal zeer verwarrend.''

Ook voorziet Groustra financiële problemen voor de musea: ,,Het is niet gegarandeerd dat de inkomsten die verkregen worden in de museumwinkel of het restaurant voldoende zijn om het gemis aan entreegelden te compenseren.''

Daniel Bouw, woordvoerder van het Joods Historisch Museum in Amsterdam, acht het `onzinnig' om bij entree te eisen dat buitenlandse bezoekers hun paspoort tonen: ,,Ons personeel dat aan de kassa zit, is niet bevoegd mensen naar hun identiteitspapieren te vragen.''

Het Joods Historisch Museum ontvangt rijkssubsidie voor het onderhoud van het gebouw, personeelskosten en het organiseren van tentoonstellingen. Als de musea gedwongen worden gelden te genereren met een `nieuw en inventief beleid', zoals de VVD dat wenst, dan `blijft er minder ruimte over om die tentoonstellingen te maken.' ,,Het is een veel te ingewikkeld plan'', aldus Bouw. PvdA-kamerlid John Leerdam adviseerde de musea een dag per week gratis de deuren te openen. Bouw: ,,Dat is het beste idee. Dan bereik je minderbedeelden die toch veel interesse in een museumcollectie hebben.''