Armoede neemt toe, vooral onder allochtonen

De armoede in Nederland is sinds 2002 verder gegroeid, vooral onder allochtonen. Meer dan 10 procent van de huishoudens heeft een laag inkomen. Ook maken steeds meer huishoudens schulden.

Dat blijkt uit de Armoedemonitor 2005 van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Dit tweejaarlijkse rapport is vanochtend aangeboden aan staatssecretaris Van Hoof (Sociale Zaken, VVD). Een laag inkomen betekent voor kinderloze alleenstaanden dat ze minder dan 850 euro per maand te besteden te hebben. Voor echtparen met twee kinderen gaat het om 1.608 euro.

De oppositiepartijen PvdA en SP bepleiten extra steun voor arme huishoudens, maar regeringspartij CDA waarschuwt ,,nu niet voor Sinterklaas te gaan spelen''. Staatssecretaris Van Hoof vindt de cijfers meevallen in vergelijking met eerdere recessies en ziet werk als het beste recept.

In 2002 telde Nederland 580.000 huishoudens met een laag inkomen, 8,8 procent van alle huishoudens. Dit jaar zijn dat er 680.000, 10,5 procent van de huishoudens. Vooral onder allochtonen is de armoede groot. Bij Turken, Antillianen en Marokkanen hadden ongeveer drie op de tien huishoudens in 2003 een laag inkomen, viermaal zo veel als bij autochtonen. Nieuwkomers in de Nederlandse samenleving, zoals Somaliërs, Afghanen en Irakezen, komen nog hoger uit: meer dan de helft heeft een laag inkomen. De positie van ouderen is de laatste vijftien jaar verbeterd. Het percentage lage inkomens is bij 65-plussers inmiddels lager dan bij niet-gepensioneerden.

Uit eerdere edities van de Armoedemonitor bleek dat de armoede in de jaren 1994-2002 daalde. Daarna nam deze toe. Volgens de onderzoekers komt de recente toename grotendeels door de verslechtering van de koopkracht in 2003 en dit jaar. De oplopende werkloosheid speelt volgens hen een minder grote rol.

Voor volgend jaar wordt een lichte daling van de armoede voorspeld. Dan zal het aantal huishoudens met een laag inkomen naar verwachting uitkomen op 9,7 procent. De onderzoekers merken op dat deze berekening is omgeven met onzekerheden, door de grote veranderingen die volgend jaar worden doorgevoerd in de sociale zekerheid en in het zorgstelsel.

Voor zover nu valt te voorzien, zal vooral de situatie van alleenstaande 65-plussers verbeteren. Dat komt onder meer door de invoering van de alleenstaande-ouderenkorting bij de belastingheffing. De onderzoekers laten zich kritisch uit over deze generieke maatregel voor ouderen. Volgens hen is het verstandiger de ondersteuning te richten op groepen die dit echt nodig hebben, zoals arbeidsongeschikten en allochtonen.

Tweede-Kamerlid De Wit (SP) wil dat het kabinet dit jaar 150 miljoen euro uittrekt om ieder huishouden met een laag inkomen voor de kerst een armoedetoeslag te geven. Zijn PvdA-collega Noorman-Den Uyl vindt dat het kabinet het inkomensbeleid moet aanpassen. ,,De armsten hebben met de koopkrachtmaatregelen voor 2006 het nakijken. Al het zoet van het kabinet gaat naar bovenmodale inkomens'', vreest Noorman. Het CDA benadrukt de positieve kanten van het rapport. Kamerlid Verburg: ,,Het laat zien dat we een aantal moeilijke economische jaren achter de rug hebben, maar ook dat de armoede volgend jaar afneemt.'' Volgens haar zijn de arme huishoudens gebaat bij het ,,activerende beleid'' van het kabinet.

ARMOEDE: pagina 3