Mediterrane top dreigt te mislukken

De tiende bijeenkomst van de Euromed, het overleg tussen de Europese Unie en de landen rond de Middellandse Zee, dreigde aan het begin van de middag uit te lopen op een mislukking.

Op de top, bedoeld om de economische en democratische ontwikkeling van de landen rond de Middellandse Zee te stimuleren, leek overeenstemming over een gemeenschappelijk einddocument vrijwel niet mogelijk. Tussen de delegaties bestond grote onenigheid over de samenwerking bij terreurbestrijding.

Een Spaans televisiestation registreerde via een openstaande microfoon per ongeluk een gesprek tussen de Spaanse premier José Luis Zapatero en een van zijn adviseurs. Daaruit bleek dat de Britse delegatie op het punt stond op te stappen. Vooral de harde opstelling van de Israëlische delegatie zou hierbij een rol spelen.

In de eindverklaring over meer samenwerking bleek vooral de definitie van terrorisme – vooral in relatie tot het Israëlisch-Palestijnse conflict – een probleem te vormen. De Europese Unie was het onacceptabel dat een definitie werd gehanteerd, waarin ,,verzetsgroepen'' van de terreurclausule werden uitgesloten, zoals een aantal Noord-Afrikaanse landen hadden geëist.

In de onderhandelingen werd wel overeenstemming bereikt over de uitvoering van een vijfjarig actieplan om de illegale immigratie naar Europa tegen te gaan. Het gaat hierbij om een combinatie van een strengere bewaking van de zuidelijke grenzen in combinatie met hulpplannen voor de landen ten zuiden van de Sahara. Ook werd een akkoord bereikt op het gebied van niet-gouvernementele organisaties (ngo's). Egypte eiste dat ngo's geregistreerd moeten staan in de landen waar zij actief zijn. Volgens het akkoord moeten de organisaties zich houden aan de wetten in de landen waar zij actief zijn.

De economische doelstellingen van de Euromed, zoals de instelling van een vrijhandelszome voor landbouwproducten in 2010, zijn gehandhaafd. In afwachting van de vaststelling van het budget van de Europese Unie kreeg de Europese Investeringsbank (EIB) een mandaat om het komende jaar 1,5 miljard euro aan kredieten te verstrekken zonder speciale garantie van de Europese Unie. De EIB hoopt na 2006 opnieuw 10 tot 12 miljard euro in de zone te kunnen investeren via leningen en investeringen in risicokapitaal. De bank verstrekte de afgelopen tien jaar 11 miljard euro aan leningen in de mediterrane landen. De EU droeg daarnaast met een gelijk bedrag uit speciale ontwikkelingsfondsen bij aan vooral infrastructurele projecten in de mediterrane landen.

Ondanks de uitdrukkelijke wens van het Britse voorzitterschap om te spreken op het niveau van staatshoofden, lieten de meeste Arabische leiders zich door anderen vertegenwoordigen. Zo waren de Egyptische president Mubarak, zijn Algerijnse ambtgenoot Bouteflika en de koningen Abdullah II van Jordanië en Mohammed VI van Marokko afwezig.