Kanselier Merkel maakt eerste Europese tournee

Direct na haar aantreden als kanselier, bezoekt Angela Merkel dezer dagen enkele van haar Europese collega's. Ze wil op zoek naar pragmatische oplossingen voor problemen in de Europese Unie.

Het kersverse duo laat er geen gras over groeien. Bondskanselier Angela Merkel (CDU) en haar minister van Buitenlandse Zaken, Frank-Walter Steinmeier (SPD), probeerden al op hun eerste werkdag te bemiddelen in de Europese politiek.

Tijdens de traditionele kennismakingsgesprekken met Europese collega's zoeken de twee deze week onder andere oplossingen voor de vastgelopen onderhandelingen over de financiering van de EU. In juni konden de Europese regeringsleiders het niet eens worden over de meerjarenbegroting. De mislukking van het topoverleg, vlak na het Franse en Nederlandse `nee' tegen de Europese grondwet, veroorzaakte toen een crisis in de Unie.

Vanavond dineert Merkel in Londen met de Britse premier Blair, Steinmeier eet in Voorburg met zijn Nederlandse collega Bot. In juni liepen de onderhandelingen uiteindelijk vast op de standpunten van Nederland en Groot-Brittannië.

Steinmeier, die vandaag ook Italië en Spanje aandoet, zei gisteren op zoek te zijn naar een compromis. De gesprekken moeten ,,beweging brengen in de vastgelopen fronten''. Steinmeiers bezoek aan Nederland past ook in het voornemen van de nieuwe regering meer aandacht te besteden aan de kleinere buurlanden dan onder kanselier Schröder gebruikelijk was.

Merkels eerste buitenlandse reis, gisteren, voerde evenwel naar Parijs. Ze onderstreepte met die traditionele keuze de bijzondere relatie tussen de twee buurlanden en het belang van Duits-Franse samenwerking voor de Unie.

Als oppositieleidster was ze kritisch over de, naar haar smaak, al te warme relatie die kanselier Schröder onderhield met president Chirac. De Frans-Duitse as werd zo sterk dat veel kleinere Europese landen zich gepasseerd voelden. In Washington en Warschau viel het bovendien slecht dat Chirac en Schröder tijdens de ruzie over Irak de as leken te verlengen naar Moskou. Merkel streeft naar een hechte, functionele band met Frankrijk, maar liefst zonder bijwerkingen.

In Parijs moest ze daarom laveren. Ze onderstreepte de historische band tussen de twee landen, maar was in woordkeus en toonzetting terughoudender dan haar gastheer. Merkel sprak bijvoorbeeld niet over de Frans-Duitse as. Chirac roemde de Franse-Duitse as juist en noemde de samenwerking met Berlijn ,,het hart'' van het Franse buitenlandse beleid. De Franse president liet oppositieleidster Merkel lang links liggen, terwijl hij wel goede banden onderhield met Merkels bondgenoot/concurrent, de Beierse premier Edmund Stoiber. Gisteren moest Chirac verloren tijd inhalen. Hij toonde zich van zijn charmantste kant en zegde la chancelière met een handkus vaarwel.

Merkel en Steinmeier maakten gisteren ook een tussenstop in Brussel. Na een ontmoeting met de secretaris-generaal van de NAVO, De Hoop Scheffer, zei Merkel dat Duitsland ook onder de nieuwe regering niet zal deelnemen aan de opleiding van Iraakse agenten in Irak.

Na afloop van een onderhoud met Commissie-voorzitter Barroso, die zijn functie onder andere te danken heeft aan een sterke lobby van Merkel, onderstreepte de kanselier dat alleen een nuchtere aanpak het conflict over de begroting kan ontzenuwen.

,,We moeten geen vijandbeelden oproepen. De tijd van ideologische strijd is voorbij. Het gaat er nu om pragmatische oplossingen te vinden'', zei Merkel in Brussel. Over de korting die de Britten al jaar en dag krijgen op hun EU-bijdrage, één van de struikelblokken in het begrotingsoverleg, zei ze, heel diplomatiek, dat de Europese begroting geen exclusief Brits probleem is.