Turken lachen om bekeerde katholieke vagina

Het toneelstuk De Gesluierde Monologen wordt voor het eerst opgevoerd in een islamitisch land. Gisteravond was de première, in Turkije.

Er is gelachen en gehuild, gisteravond tijdens de voorstelling De Gesluierde Monologen over moslimvrouwen en seksualiteit op het theaterfestival Taksav in de Turkse hoofdstad Ankara. De mensen lachten bijvoorbeeld om het verhaal over de slechte bedprestaties van de Nederlandse man. Die durft je zelfs niet aan te kijken als hij klaarkomt.

Ze lachten ook om de monoloog over de Turkse vrouw die op een Turkse man uit Nederland wacht. Als hij eindelijk op bezoek komt in haar land, vrijen ze in de kamer ,,waar de kachel brandt''. De vrouw heeft er haar eerste orgasme. Niet lang daarna moet de man terug naar Nederland, maar het verlangen blijft, in ieder geval bij de vrouw, die haar lust achterna reist.

Tot dat moment is de monoloog nog schattig, lief en wellicht herkenbaar voor een deel van het Turkse publiek, dat gisteravond uit vrouwen én mannen bestond, zegt producente Nienke Baars van `t Bos Theaterproducties over de telefoon vanuit Ankara. Maar allengs wordt het verhaal grimmiger – en werd het publiek ook stiller. Want eenmaal in Nederland blijkt de man verre van schattig te zijn. Zo wil hij niet dat de vrouw naar buiten gaat. ,,Toen hield het lachen wel op.''

Gehuild werd er ook, gisteravond, bij de monoloog over de Marokkaanse vmbo-scholiere. Twaalf is ze, als haar ouders haar vertellen dat ze over twee jaar wordt uitgehuwelijkt aan haar neef. Dat gearrangeerde huwelijk eindigt in een blijf-van-mijn-lijfhuis.

Gisteravond werden De Gesluierde Monologen voor het eerst in een overwegend islamitisch land opgevoerd. Een lang gekoesterde wens van maakster Adelheid Roosen, die de voorstelling weer naar voorbeeld van de Amerikaanse Vagina Monologen modelleerde. Na bijna twee jaar in Nederland, waarin het stuk werd opgevoerd in theaters, moskeeën, verenigingsgebouwen en het parlement, is de voorstelling nu twee keer in Ankara te zien.

Stapje voor stapje, omschrijft Baars die manier van werken. Snelle resultaten horen daar niet bij. Dat bleek ook toen Adelheid Roosen onlangs in Egypte en Jordanië was. Daar vonden ze het stuk (,,Adelheid loopt altijd met het scri pt in haar tas'') heel interessant, aldus Baars – maar toch staat het niet binnenkort op de planken. ,,Nee, dat was duidelijk een stap te ver.''

Wel is er sprake van een kleine tournee in Turkije, volgend jaar. Die zal eventueel in en rond Ankara plaatsvinden, want ,,ook het Turkse platteland is nog niet toe aan De Gesluierde Monologen'', zegt de producente.

Een van de vier Turks/Nederlandse actrices die het stuk spelen in Ankara, Oya Capelle, bemoeit zich met het telefoongesprek. Ze zegt: ,,We hebben het stuk ook in gereformeerde gemeenten in Nederland opgevoerd. Daar het ligt óók moeilijk. Bijvoorbeeld de eerste monoloog, die over een katholieke vagina gaat die moslim is geworden, valt niet altijd goed.''

Hoe ging dat gisteravond in Turkije? Capelle lacht. ,,Nou, om die bekeerde katholieke vagina moesten ze hier wel lachen.''