Kranen dicht en licht uit

Uw rekening voor gas en stroom valt volgend jaar honderden euro's hoger uit. De enige remedie ligt in een gedragsverandering. Korter douchen, warme kleding dragen en alle adapters uit het stopcontact halen.

Wist u dat: uw huisrekening voor gas en stroom volgend jaar met 300 tot 500 euro stijgt? Althans, als u net zoveel energie blijft verbruiken als dit jaar. Gelukkig kunt u dat bedrag, met wat inspanning en zelfdiscipline, redelijk eenvoudig besparen. Adviseur Henk Oosting van energiebedrijf Essent, bezuinigingsspecialist, weet wat te doen.

,,Ik kom wel eens bij mensen die middenin de winter nog in een T-shirtje rondlopen in huis. Hebben ze gewoon de verwarming op 22 graden Celsius staan'', zegt Oosting. Veel huishoudens kunnen volgens hem flink op hun energieverbruik besparen. Indien mensen maar bereid zijn hun gedrag te veranderen. Iets korter douchen, licht uit als je een ruimte verlaat, verwarming omlaag als er een paar uur niemand in huis is. Maar ja, zegt Oosting, wie doet dat? ,,Mensen hebben echt geen benul wat een koelkast of een computer verbruikt. De kosten zijn onzichtbaar, totdat je de jaarafrekening krijgt. Gas en stroom, dat is er gewoon.''

Zo weet slechts 1 procent van de Nederlanders dat de energieprijzen de afgelopen vijf jaar met ongeveer de helft zijn gestegen. Dat blijkt uit onderzoek van overheidsinstantie SenterNovem, uitgevoerd onder bijna 1.200 mensen boven de 18 jaar. Driekwart van de geïnterviewden besefte niet dat de rekening volgend jaar met honderden euro's zal stijgen.

Terug naar de besparingen. Een gemiddeld huishouden in Nederland betaalt dit jaar 1.600 euro voor zijn energieverbruik – 925 euro voor gas en 675 euro voor elektriciteit. Veruit het meeste gas gaat op aan het stoken van de cv-ketel, die water opwarmt en door het huis pompt. Besparing is hier te bereiken door de thermostaat iets lager te zetten. Elke graad levert volgens Oosting 20 tot 60 euro op jaarbasis op, afhankelijk van de woning. Grote, vrijstaande huizen vragen meer energie dan een bescheiden rijtjeshuis.

De textielbranche kan hier overigens helpen, met warme kleding. Denk aan de fleece. Zo ontwikkelt lingeriefabrikant Triumph speciale bh's en andere kledingstukken die lange tijd warm blijven nadat ze even in de magnetron zijn gelegd.

Als uw huis vaak verlaten is, valt het te overwegen een klokthermostaat aan te schaffen. ,,Tweeverdieners zijn overdag niet thuis, maar laten wel de thermostaat op 20 graden Celsius staan'', zegt Oosting. Een klokthermostaat is zo in te stellen dat hij 's ochtends bij het opstaan even het huis verwarmt, en 's avonds ook weer. In de tussentijd zakt de temperatuur naar bijvoorbeeld 15 graden Celsius. Zo'n thermostaat kost circa 80 euro, en heeft zich volgens Oosting binnen een jaar terugverdiend.

Ook het isoleren van de waterleidingen helpt. De kosten heeft u er binnen een paar maanden uit. Daarna levert het u al gauw 5 euro per meter leiding op. ,,Bij een groot huis met soms wel twintig meter leidingen kom je dan toch op 100 euro per jaar'', zegt Oosting.

Veel gas gaat ook op aan het leveren van warm water. Voor de douche, het bad, de afwas. Korter douchen scheelt. Een spaarkop kopen ook. Die levert doorgaans 40 procent minder water, met behoud van een stevige straal. Ook hier zijn de kosten, circa 15 euro, binnen een paar maanden terugverdiend. Besparing: ongeveer 100 euro per jaar.

Het fornuis is slechts een kleine gaspost. Besparingen door bijvoorbeeld meer rauwe groenten te eten leveren niet zo heel veel op. Hetzelfde geldt voor deksels op kokende potten, waarvoor energiebedrijf Eneco nu reklame maakt. Dan snijden de andere adviezen van het concern meer hout.

Die hebben betrekking op stroombesparing. Niet overal alle lampen laten branden bijvoorbeeld. Of, adapters uit het stopcontact trekken als er geen apparaat hoeft worden opgeladen. Anders blijft hij stroom verbruiken, zo'n 5 euro per jaar. Heeft u adapters ingeplugd voor zowel de mobiele telefoon, de laptop, de digitale fotocamera, de mp3-speler en het speelgoed van de kinderen, dan telt dat aardig op.

Ook apparaten die stand-by staan, zoals de tv, gebruiken nog steeds elektriciteit. Jaarlijks kost dat een gemiddeld huishouden zo'n 75 tot 100 euro.

En zo zijn er nog veel meer, overwegend kleine, posten. De koelkastdeur goed sluiten na openen, diepvries op -18 graden Celsius en niet kouder, kleren altijd met een volle trommel wassen, zoveel mogelijk bij lage temperaturen wassen, spaarlampen installeren.

Verder zijn er enkele grootverbruikers waarvan u de aanschaf goed zou moeten overwegen. Het aquarium bijvoorbeeld, de airconditioner, het waterbed, de tv met plasmascherm, de tuinfontein met bijbehorende pomp. Ze verbruiken per stuk jaarlijks enkele tientallen tot soms wel enkele honderden euro's aan stroom.

Kinderen kunnen overigens een aanzienlijke rol in het verbruik spelen als ze hun slaapkamer goed warm houden, en er veel tv kijken, radio luisteren of computeren. Energiebedrijf Nuon heeft berekend dat elke kinderkamer jaarlijks gemiddeld 54,50 euro aan stroom verbruikt. Energie-adviseur Oosting weet hoe het is. Hij heeft zelf twee zoons – die inmiddels het huis uit zijn. ,,In hun puberteit stonden ze makkelijk een half uur onder de douche'', zegt hij. Hij klaagde wel eens over de kosten van dat gedrag, maar hield daar op een gegeven moment mee op. ,,Om de lieve vrede te bewaren.''

Overweegt u grotere investeringen, zoals het vervangen van de cv-ketel, plaatsen van dubbel glas, isoleren van dak, muren of vloer, dan kan het handig zijn om eerst een erkende energieadviseur langs te laten komen. Hij kost weliswaar 200 tot 300 euro, maar dat loont vaak wel de moeite. Het gaat immers om investeringen die zich soms na veertig jaar hebben terugverdiend. De adviseur vertelt hoe u de energierekening laag houdt.

Informatie over energiebesparing is onder meer te vinden op de website www.milieucentraal.nl. Ook de energiebedrijven geven tips – zie bijvoorbeeld www.essent.nl of www.nuon.nl. Wilt u meer weten over erkende energieadviseurs dan kunt u zoeken op www.senternovem.nl/epadesk.