Staat `hypernerveus' bij crisis

De Nederlandse overheid reageert `hypernerveus' op de dreiging van terreuraanslagen of grootschalige crises. Het veiligheidsbeleid kenmerkt zich tot het reageren op incidenten. Bij een daadwerkelijke aanslag of ramp beschikt de Nederlandse bestuurscultuur over te weinig leiderschap om slagvaardig te kunnen optreden.

Dat schrijft een commissie van terreurdeskundigen onder voorzitterschap van oud-minister E. Brinkman in het rapport `Meer samenhang en slagkracht, betere informatie, minder beleidsdrukte', dat vanmiddag naar de Tweede Kamer wordt gestuurd. Nederland is nog steeds onvoldoende voorbereid op een grootschalige terreuraanslag, aldus het rapport. De inlichtingendienst AIVD heeft onvoldoende capaciteit om haar taken adequaat uit te voeren. Politie en de krijgsmacht hebben hun effectiviteit bij het optreden tegen terroristen nog niet kunnen aantonen.

Met name de cultuur van bestuurlijke consensusvorming is daar debet aan. ,,Voor kritieke omstandigheden is doortastendheid en leiderschap nodig.'' Het Nederlandse veiligheidsbestel kent ,,te veel gezagsdragers, te veel coördinatie, te veel beleidsdrukte en te weinig eenheid''.

In het rapport wordt Engeland als voorbeeld gesteld. Daar zijn alle betrokken diensten goed georganiseerd, vindt een adequate informatie-uitwisseling plaats en bestaat bij de overheid een slagvaardige commando- en coördinatiestructuur.

Eerder werd al bekend dat Brinkman in het rapport zou adviseren de ministeries van Binnenlandse Zaken en Justitie ingrijpend te reorganiseren. Beide ministeries moeten worden opgeheven. Daarvoor in de plaats moet een ministerie voor Veiligheid komen, naast een ministerie van Bestuur en Recht.

Het kabinet schuift besluitvorming daarover op tot na de verkiezingen vanwege de ,,ingrijpende herstructurering binnen de departementale organisatie'', zo schrijft minister Pechtold (Bestuurlijke Vernieuwing, D66) vandaag in een brief aan de Tweede Kamer.

RECHTSPRAAK pagina 3