Bush hamert in China op vrijheid

De Amerikaanse president George Bush heeft er tijdens zijn vandaag afgeronde bezoek aan China vooral op aangedrongen dat China zijn bevolking meer vrijheid geeft.

,,Het is belangrijk dat sociale, politieke en religieuze vrijheden toenemen in China en we moedigen China aan om door te gaan met de historische overgang naar meer vrijheid'', zo stelde Bush gisteren tegenover de Chinese president Hu Jintao.

Hij uitte zich daarmee minder expliciet dan eerder in Japan, toen hij Taiwan aan China ten voorbeeld stelde als een gebied dat zich had weten om te vormen van ,,repressie tot democratie''. China ziet Taiwan als een afvallige provincie. Hu reageerde nauwelijks, maar stelde wel dat Chinese burgers al ,,democratische rechten'' hebben.

Bush plaatst niet langer het terrorisme bovenaan de agenda van de Chinees-Amerikaanse betrekkingen, maar hij stelt de mensenrechten, tot de aanslagen van 11 september een hoofdthema in de Amerikaans-Chinese betrekkingen, opnieuw centraal. `Vrijheid' was het sleutelwoord van het bezoek, een thema dat ook bedoeld lijkt om aan te spreken bij zijn kiezers in Amerika zelf.

Tijdens het bezoek werd bekend dat China 70 nieuwe Boeings zal kopen, een aankoop die mogelijk ook is bedoeld als Chinees gebaar om Amerika's ongerustheid over het oplopende handelstekort met Amerika te verzachten. China zal dit jaar naar schatting voor 200 miljard dollar méér naar Amerika exporteren dan omgekeerd. Hu heeft gezegd dat hij bereid is om ,,de handen ineen te slaan om geleidelijk een handelsbalans te bereiken'', maar deed geen specifieke toezeggingen over een verhoging van de koers van de Chinese munteenheid, de yuan. Hij beloofde alleen om zich ,,vastberaden'' in te zetten voor meer marktwerking in de vaststelling van de waarde van de munt.

De kunstmatig lage waarde van de yuan is volgens Amerika een belangrijke factor in de handelsongelijkheid. Volgens China echter is de handelsongelijkheid zo groot omdat Amerika geen hoogwaardige technologie aan China wil leveren. Amerika is bang voor militair gebruik van dergelijke technologie.

Hu zegde verder toe meer te zullen doen aan bestrijding van inbreuken op het intellectueel eigendomsrecht. Het Amerikaanse zakenleven zegt dat het jaarlijks miljarden dollar verliest door Chinese namaak. Bush is vandaag doorgereisd naar Mongolië. Tot zover onze correspondent.

Ook de Russische president Poetin reist door het Verre Oosten. In Tokio beloofde Poetin vanochtend de Japanse premier Koizumi om zijn best te zullen doen het territoriale conflict met Japan op te lossen dat de onderlinge relaties al 60 jaar hindert. Het gaat om de Koerilen – in Japan bekend als Noordelijke Gebieden –, vier nauwelijks bewoonde eilandjes ten noorden van het noordelijkste Japanse eiland, Hokkaido, die na afloop van de Tweede Wereldoorlog door de toenmalige Sovjet-Unie zijn bezet. De kwestie staat het sluiten van een vredesverdrag in de weg dat formeel een eind maakt aan de oorlog. Volgens president Poetin belemmert het ontbreken van een vredesverdrag de ontwikkeling van onderlinge economische banden.