Wellicht kunnen Papoea's ooit lot in eigen hand nemen

Is de hoop op een onafhankelijk Papoea een `valse hoop'? (hoofdredactioneel commentaar NRC Handelsblad, 16 november). Dat was kennelijk niet de opvatting van een ruime delegatie Papoealeiders, die het vliegtuig hadden genomen om op 15 november getuige te zijn van de presentatie van de studie Daad van vrije keuze in de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag. Ze lieten er geen twijfel over bestaan dat zij het boek niet louter als `een wetenschappelijke studie' zien, zoals de schrijver ervan Pieter Drooglever beklemtoonde. Zij beschouwen het als het eindrapport van een regeringsopdracht, waarin hun klacht wordt bevestigd dat steeds over hen is beslist zonder hen. Na overhandiging van het eerste exemplaar aan de opdrachtgever, toenmalig minister van Buitenlandse Zaken Van Aartsen, beklom de delegatie het podium en zong hoopvol het volkslied `Mooi Papoea'.

Tijdens de forumdiscussie kwam de optie ter sprake van het samengaan in één staat van het gigantische eiland Nieuw-Guinea met zijn rijke natuurlijke bronnen, dat ooit door de toenmalige kolonisators Nederland en Engeland langs de 141e breedtegraad in twee helften is geknipt. Het Papoea forumlid, de oude Papoealeider Kaisiepo, bevestigde dat voor de Papoea's aan beide zijden van de grens dat samengaan nog steeds een optie is. Het onafhankelijke oostelijk deel Papoea Nieuw-Guinea heeft, vertelde hij, al meermalen getracht hierover het gesprek met Indonesië te openen. Niet onbegrijpelijk is de Indonesische regering op deze avances nimmer ingegaan.

Het boek van Drooglever bevestigt inderdaad dat tot dusver steeds over het lot van de Papoea's is beslist zonder dat zij zelf erbij betrokken waren. Wie weet komt er ooit een moment dat ze hun lot in eigen hand kunnen nemen. Soms krijgen onmogelijk lijkende onafhankelijkheidsbewegingen hun eigen dynamiek, wanneer de separatisten internationaal promotors voor hun streven weten te vinden. Zo is het ook gegaan met Oost-Timor!

De toekomst zal moeten uitwijzen of de hoop van de Papoea's op onafhankelijkheid inderdaad een valse hoop is.