Hans Brinkers, waar ben je?

,,Ik ben niet zo blij met die Amerikaanse invloeden, maar we kunnen de zee niet met onze blote handen tegenhouden.''

In 1998 vatte Aad Jacobs bij zijn vertrek als bestuursvoorzitter van ING de Amerikaanse uitdaging voor het polderland treffend samen. De Amerikanen zijn een natuurverschijnsel, ze overkomen je, als eb en vloed.

Deze week sloeg bestuursvoorzitter Rob van den Bergh van informatieleverancier VNU overboord op de golven van Amerikaans beleggersrumoer. Het bod op IMS Health is de grond in geboord. President-commissaris Jacobs van VNU gaat volgend jaar volgens plan van boord.

Jacobs is volgens FemBusiness de machtigste man in het Nederlandse bedrijfsleven. Het VNU-echec is zijn tweede aanvaring in korte tijd met een schare Amerikaanse beleggers die verandering eisen en geleid worden door Eric Knight van vermogensbeheerder Knight Vinke Asset Management. Knight is gelieerd aan het machtige Amerikaanse pensioenfonds Calpers.

Vorig jaar gingen Jacobs en de andere commissarissen van Koninklijke Olie akkoord met de samensmelting van de Koninklijke en het Britse zusterbedrijf Shell Transport die Knight en anderen eisten. Het nieuwe Royal Dutch Shell zit in Den Haag maar wordt geleid volgens de Britse regels voor ondernemingsbestuur. En daar hebben beleggers een streepje voor.

De rebelse Amerikaanse aandeelhouders die direct rendement eisen op hun beleggingen zijn het tegenovergestelde van de stijl waarmee Jacobs als belegger bij verzekeraar Nationale-Nederlanden (nu ING) furore maakte. Nationale was trots op zijn langetermijnvisie. Je beoordeelde een bedrijf, en als je aandelen nam, keek je door de kortstondige koersfluctuaties heen.

Nationale-Nederlanden was dankzij aandelenpakketten van 5 procent of meer in tientallen bedrijven een spin in het Hollandse web van het old boys network, een financier van polderbazen. De `Nationale' zienswijze en diens geld beïnvloedden reddingsacties en overnamegevechten. Zonder Jacobs' interventie was uitgever Kluwer niet gefuseerd met Wolters Samsom, maar opgekocht door Elsevier.

Maar nu? ING heeft nog steeds grote pakketten, ook in VNU bijvoorbeeld, maar haar rol als beslisser lijkt uitgespeeld. Internationale beleggers, de Amerikanen voorop, overvleugelen lokale aandeelhouders. Neem voedingsbedrijf CSM. ING bezit 6 procent van de aandelen, maar het zijn oproerige Angelsaksische beleggers met eenderde van alle aandelen die gisteren verandering eisten.

De zee geeft, de zee neemt. Zandzakken op de dijk.