Graaien en terugvaren

In de aanloop naar Sinterklaas speelt Hendrik Spiering nieuwe bordspelletjes. Vandaag watervallen en reisexpedities.

Een van de raadsels van het bordspelwezen is hoe toch ooit al die tientallen spellen per jaar worden bedacht. Want in tegenstelling tot wat je vaak hoort, zijn de leuke spellen zelden bewerkingen van een ander spel. Och, een spel lijkt wel eens op een ander, maar die gelijkenis is bij leuke spellen meestal oppervlakkig.

Hoe moet je nu bijvoorbeeld weer het nieuwe spel Iguazu indelen? In Duitsland is het dit jaar uitgeroepen tot Spiel des Jahres, een belangrijke eer, onder de naam Niagara. Iguazu is een waterval in Brazilië. Het is geen spel dat de populariteit van Catan, Carcassonne of Scrabble zal bereiken, maar wij en het bezoek vonden het toch echt een héél aardig spel: leuk idee, mooi vormgegeven en een leuke gimmick (met die waterval en het water, in de vorm van `stromende' plastic schijven).

Maar waar lijkt het op? Geen idee. Ik ken geen enkel spel waarbij je met bootjes stroomafwaarts vaart om juwelen te verzamelen (raar idee, eigenlijk) en daarbij het gevaar loopt om met boot en al van de waterval af te storten. Dán is alles voor niks. Ik ken ook geen spel waarbij je het bord op de doos moet leggen, zodat die waterval ook echt een val naar beneden kan worden. Wie het eerst dankzij de `peddelkaarten' genoeg juwelen terug naar de haven heeft gebracht, heeft gewonnen.

Ja, net als in bijvoorbeeld Puerto Rico moet je allerlei `afwegingen' maken. Versnel je de rivier, ga je harder varen, hoeveel boten zet je in, welke juwelen pik je eerst, enzovoorts. Maar dat zijn toch weer heel andere afwegingen dan je bij die ándere strategiespelletjes moet maken. In Iguazu mag je ook roven uit andere boten, wangedrag dat in veel andere strategiespellen wordt verboden. En nergens stort je van de waterval als je mis gokt.

Wie het spel erg serieus neemt, moet veel denken, maar dat gaat wel over. Aanvankelijk klaagden de denkende leden van ons gezelschap (de vrouwen) ook dat het `best wel moeilijk' was: `wat moet ik nu doen?'. In feite is het een groot vakantiespel vol waterpret. Je moet helemaal niet te ver vooruit willen denken. Graaien en gauw terugvaren, is het devies. De waterval wacht.

Zelfs nieuwe spelletjes die echt op een ander lijken, kunnen nog leuk zijn. Zoals `Expedition', een reisspel dat de bekende spelletjesmaker Wolfgang Kramer (El Grande, Tycoon) ontwierp onder auspiciën van National Geographic. Natuurlijk is het een mengvorm van Transamerica en Reis door Europa: je moet samen bouwen aan de voortgang van over de wereld uitwaaierende `expedities' waarbij jouw zorg is dat precies jouw reisdoelen worden bereikt. Maar toch, ik ken geen ander spel waarbij je verschillende losse expeditiesporen tegelijk naar je hand kan zetten. En je reist langs de echte bezienswaardigheden. Niet Sidney dus, maar Uluru, de heilige plaats van de Aboriginals. In Europa niet Londen, maar Stonehenge. En In Zuid-Amerika kun je zelfs naar de Iguazu-waterval.

Iguazu (999games), 3 tot 5 spelers, ca. 30 minuten, vanaf 8 jaar – ca. €35; Expedition (Ravenburger), 2 tot 6 spelers, ca. 60 min, vanaf 10 jaar – ca. €40