Geen geraniums voor senioren

Thuiszitten als je met vervroegd pensioen bent? Veel prepensioeners maken een nieuwe start als zelfstandig ondernemer, vaak in een totaal andere bedrijfstak. ,,Eindelijk volgen ze hun passie.''

`Het is echt een trend, al die senior starters'', zegt Rogier Boulogne, projectmanager starters bij de Kamer van Koophandel. ,,Er is een groep starters die noodgedwongen een eigen bedrijf begint omdat ze werkloos zijn en niet meer op een baan in loondienst rekenen. Maar er zijn ook oudere starters die voor zichzelf beginnen omdat ze daar gewoon zin in hebben. Die groep wordt groter. Het zijn gezonde mensen die met vervroegd pensioen zijn en die zich veel te fit voelen om achter de geraniums te zitten. En ze hebben ook geen zin om hun leven te laten invullen door de kleinkinderen.''

Het aantal startende ondernemers boven de vijftig neemt sterk toe. In 1994 was van alle starters 8 procent ouder dan vijftig, in 2000 gold dat voor 11 procent en in 2004 is 16 procent van de starters vijftigplus. In werkelijkheid zou die groep wel eens groter kunnen zijn, want alleen de starters die zich officieel hebben laten inschrijven bij de Kamer van Koophandel worden meegeteld. Er zijn ook veel senioren die zich na hun pensionering helemaal op hun hobby storten en die zichzelf in eerste instantie niet als ondernemer zien. Pas na verloop van tijd, als die hobby meer oplevert dan af en toe een kistje wijn en als ze steeds meer onkosten maken die ze willen aftrekken, melden ze zich bij de belastingdienst en schrijven ze zich in in het Handelsregister.

,,Het begint vaak als liefhebberij'', zegt Fried le Poole. ,,Maar mensen vinden het toch wel leuk als zo'n hobby extra geld oplevert. Dat geldt ook voor degenen die al een goed pensioen hebben en eigenlijk geen extra inkomen nodig hebben. Geld betekent immers ook erkenning en waardering.'' Le Poole is directeur van 50+ Carrière, een bureau dat bedrijven adviseert die hun personeel langer aan het werk willen houden. Hij werkt nauw samen met Wise, een stichting die oudere starters ondersteunt. Begin deze maand verzorgde hij voor de Amsterdamse Kamer van Koophandel een workshop voor senior starters. ,,De senior starters die hun bedrijf nodig hebben om van te leven blijven meestal in dezelfde sector werken als voorheen in loondienst. Daar zit hun kennis en ervaring en daar hebben ze hun netwerk opgebouwd. Je gaat doen waar je goed in bent, dat is het veiligst. Maar de starters die met vervroegd pensioen zijn, geven hun leven vaak een andere wending. Geld is niet de primaire drijfveer. De vraag die zij zich stellen is: waar ligt mijn hart? Zij gebruiken het vroegpensioen om hun passie te volgen.''

Le Poole kwam in zijn workshop ook starters tegen die dankzij hun pensioen voldoende inkomen hebben, maar die als zelfstandig ondernemer toch verder gaan in hun oude vak. ,,Dat zijn vaak mensen die in loondienst al een tijd het gevoel hadden dat ze hun kennis en expertise niet meer konden gebruiken. Ze hebben een paar reorganisaties meegemaakt, ze krijgen steeds nieuwe leidinggevenden met andere inzichten en ze merken dat er niet meer naar hen wordt geluisterd. Ze kunnen hun ei niet meer kwijt, maar als ze voor zichzelf beginnen kunnen ze alles weer doen op de manier die zij het beste vinden.''

Volgens Le Poole zien oudere starters het meest op tegen de acquisitie. In loondienst hoefden de meesten zich daarmee niet bezig te houden en het is niet gemakkelijk om daar als vijftigplusser voor het eerst mee geconfronteerd te worden. ,,Je moet toch een zekere schroom overwinnen als je jezelf of je product wilt verkopen.'' Ook de faciliteiten vallen in de praktijk vaak tegen. ,,Mensen die in loondienst hebben gewerkt, zijn gewend aan een koffieautomaat. Nu moeten ze zelf voor hun koffie zorgen. Hun brieven moeten ze zelf in een envelop stoppen en naar het postkantoor brengen. En even aan de secretaresse vragen of ze een paar afspraken voor je wil maken is er ook niet meer bij.''

Een lastiger probleem is de financiering. De meeste banken zijn inmiddels gewend aan vrouwelijke ondernemers en aan allochtone ondernemers – groepen die tot voor een paar jaar geleden niet snel een lening konden afsluiten – maar met de senior starter weten ze zich nog geen raad. ,,Als je op je 60ste een startkapitaal wilt, vraagt de bank: o ja, wanneer denkt u dat dan terug te betalen?'' zegt Le Poole. Toch doen oudere starters het goed. Ze gaan niet snel failliet en na verloop van tijd nemen ze vaak personeel aan, al was dat oorspronkelijk niet de bedoeling. ,,Dat is niet vreemd, want het zijn mensen met veel kennis en ervaring.''

www.stichtingwise.nl

www.50pluscarriere.nl

www.novos.nl