`Wet zet tuchtrecht accountant overboord'

De nieuwe wet die accountantsorganisaties onder scherper toezicht stelt zal maatschappelijk ,,zeer ongewenste gevolgen'' hebben, waarschuwt bedrijfsonderzoeker P. Lakeman. Hij heeft de Eerste Kamer daarom vanmiddag opgeroepen om de wet, die al door de Tweede Kamer is goedgekeurd, voor reparatie terug te zenden naar de Tweede Kamer.

Met de Wet Toezicht Accountantsorganisaties komen de jaarrekeningcontroles door grote accountantskantoren in Nederland voor het eerst onder onafhankelijk toezicht te staan. De Autoriteit Financiële Markten AFM gaat dit toezicht uitvoeren. Maar tegelijkertijd wordt het tuchtrecht, de zelfregulerende rechtspraak in de sector, voor ,,bijna alle andere situaties om zeep geholpen'', stelt Lakeman die in het verleden veel van zulke zaken tegen accountants voerde. ,,Alleen bij grote concerns kunnen sjoemelende accountant straks nog worden aangepakt. Meer dan 90 procent van alle huidige tuchtklachten worden straks onmogelijk. Met één pennenstreek wordt een uitstekend werkend tuchtrecht overboord gezet.''

Volgens Lakeman zijn accountants in het verleden vooral in opspraak geraakt door aanpalende werkzaamheden van de jaarrekeningcontrole. Al dit soort activiteiten, zoals accountantsonderzoek in opdracht van de rechtbank, worden volgens Lakeman straks uitgesloten van het tuchtrecht. Bij misleiding van de rechter kunnen gedupeerden nu nog verhaal halen op de accountants via het tuchtrecht. ,,In de meeste sjoemelzaken zullen accountants onder de nieuwe wet tuchtrechtelijk voortaan vrijuit gaan.''

Lakeman heeft onlangs alle gegronde tuchtrechtuitspraken in de accountancy van de laatste tien jaar onderzocht. ,,Uit dat onderzoek blijkt dat minder dan 8 procent van de gegrond verklaarde tuchtklachten betrekking heeft op jaarrekeningcontroles. Het overgrote deel heeft betrekking op andere accountantsactiviteiten. Het lijkt niet waarschijnlijk dat het vertrouwen in de accountants hersteld kan worden wanneer het tuchtrecht voor 92 procent van de accountantsactiviteiten wordt afgeschaft.''