Studie Papoea's inzet van conflict

Een studie over de manier waarop Nederland zich heeft neergelegd bij het Indonesisch bestuur over Nieuw-Guinea is inzet van een meningsverschil tussen VVD-leider Van Aartsen, die als minister van Buitenlandse Zaken opdracht heeft gegeven tot de studie, en de huidige minister, Bot (CDA).

Bot meent dat het vandaag verschenen boek `Een daad van vrije keuze, de Papoea's van Westelijk Nieuw-Guinea en de grenzen van het zelfbeschikkingsrecht', van de historicus P.J. Drooglever, niet is geschreven op verzoek van de Nederlandse regering.

Weliswaar heeft Van Aartsen er de opdracht toe gegeven, maar dat was slechts om invulling te geven aan een verzoek uit de Tweede Kamer, aldus Bot gisteren in antwoord op Kamervragen. Volgens een VVD-woordvoerder vindt Van Aartsen dat onzin: ,,Van Aartsen heeft als minister opdracht gegeven tot de studie, dan gaat het niet aan dat als een soort persoonlijk initiatief voor te stellen.''

Uit de studie blijkt onder andere dat Nederland bewust niet heeft geprotesteerd toen Indonesië in 1969 erin slaagde een volksraadpleging onder de Papoea's met druk, bedreiging en manipulatie om te vormen tot een unanieme ondersteuning van de Indonesische hegemonie over Nieuw-Guinea. Deze zogeheten `Act of free choice' was een van de voorwaarden waaronder Nederland, mede onder Amerikaanse druk, in 1962 had ingestemd met de overdracht van de laatste Nederlandse kolonie in de Oost aan Indonesië. In de jaren daarvoor waren door Nederland volgens Drooglever `vage' toezeggingen aan de Papoea's over zelfbeschikking gedaan.

De zaak is politiek brisant, omdat groeperingen van Papoea's in de studie van historicus Drooglever aanleiding zien opnieuw aan te dringen op staatkundige zelfstandigheid voor Nieuw-Guinea. Om die reden is van Indonesische regeringszijde reeds op voorhand stekelig gereageerd op de studie van Drooglever. Nederland, zo blijkt uit uitlatingen van Bot, steunt op geen enkele manier welke bezwaren dan ook ten aanzien van het Indonesisch bestuur over Nieuw-Guinea. Volgens Bot, in het antwoord op Kamervragen, is het boek van Drooglever ,,een zuiver academische studie'' en ,,respecteert Nederland de territoriale soevereiniteit van Indonesië volledig''. Juist gisteren publiceerde Bot een beleidsstuk over de wenselijkheid tot grootscheepse uitbreiding van de bilaterale contacten tussen Nederland en Indonesië.

Oproeppagina 7